बिमकको आन्तरिक लेखा परीक्षणलाई प्रभावकारी बनाउँदै समिति

काठमाडौं- बिमा कम्पनीहरुका लागि जोखिममा आधारित आन्तरिक लेखापरिक्षण निर्देशिका आएको छ। बिमा समितिले बीमकको आन्तरिक लेखापरीक्षण र आन्तरिक नियन्त्रणलाई प्रभावकारी बनाउने उद्देश्यले यस्तो निर्देशिका कार्यान्वयनमा ल्याएको हो।

निर्देशिका अनुसार हरेक बिमा कम्पनीहरुले कम्तीमा तीन सदस्यीय स्वतन्त्र लेखा परिक्षण समिति बनाउनेछन्। कम्पनको स्वतन्त्र सञ्चालकको नेतृत्वमा आन्तरिक लेखा परिक्षण समिति बनाउनु पर्नेछ। 

समितिमा पाँच वर्षभन्दा बढी अनुभव भएको चार्टर्ड अकाउन्टेन्ट वा स्नातक तह उतीर्ण भई लेखा वा सम्बिन्धित विधामा १० वर्ष कार्य गरेको अनुभवी हुनुपर्ने प्रावधान समेत राखिएको छ। प्रमुख कार्यकारी अधिकृत, वित्त प्रमुख तथा कम्पनीको सिईओको नजिकको नातेदार उक्त समितिमा रहन नपाउने समेत व्यावस्था गरिएको छ। 

लेखापरीक्षण समिति संचालक समिति प्रति जिम्मेवार हुने व्यवस्था गरिएको छ। साथै लेखापरीक्षणमा देखिएको सम्पूर्ण कैफियतहरु समितिले सिधै संचालक समितिसमक्ष पेश गर्नुपर्नेछ। लेखापरीक्षण समितिको बैठक वर्षभरमा कम्तीमा आठ पटक र तीन महिनामा कम्तीमा दुई पटक भएको हुनुपर्ने अनिवार्य व्यवस्था रहेको छ। 

लेखा परिक्षण समितिले बीमा कम्पनीको वित्तिय विवरण तयार पार्न सघाउने तथा कम्पनीका जोखिम बढेको छ वा छैन भनेर नियमित मनिटरिङ गर्नुपर्नेछ। कम्पनीभित्र हुने आन्तरिक लेखा परिक्षणको पनि नियमित मनिटरिङ गर्ने जिम्मेवारी लेखा परिक्षण समितिलाई तोकिएको छ।

यस्ता छन् समितिका कामहरुः

१. निष्पक्ष र पारदर्शी प्रतिवेदन तथा वित्तीय विवरणहरू समयमा प्रकाशनको सुनिश्चित गर्ने 

२. बीमाकर्ताको आन्तरिक नियन्त्रण प्रणाली र जोखिम व्यवस्थापन प्रणालीको समीक्षा गर्ने 

३. बीमाकर्ताको कार्यको प्रभावकारिता समीक्षा गर्ने 

४. आन्तरिक लेखापरीक्षण गतिविधि वा बीमाकर्ताको निरीक्षण र समीक्षा गर्ने

५. कम्पनीको लेखा परीक्षक नियुक्तिका लागि सम्भावित लेखा परीक्षकको नाम सिफारिस गर्ने, पारिश्रमिक र नियुक्तिको शर्त र सर्तहरू तोक्ने सञ्चालक समितिले साधारण सभामा स्वीकृतिको लागि पेश गर्ने

६. वार्षिक लेखापरीक्षण योजना र योजनामा भएका सबै प्रमुख परिवर्तनहरू स्वीकृत गर्ने

७. आन्तरिक लेखा परीक्षकको नियुक्ति र हटाउन सिफारिस गर्ने

८. कम्पनीको लेखापरीक्षकले प्रचलित कानून बमोजिम सक्षम निकायले तोकेको आचरण, मापदण्ड र निर्देशनहरू लेखापरीक्षणको क्रममा गरे नगरेको हेर्ने तथा आवश्यकता अनुसार समीक्षा र निरीक्षण गर्ने

९. प्रचलित कानून बमोजिम सक्षम निकायले निर्धारण गरेको आचरण, मापदण्ड र निर्देशनका आधारमा लेखापरीक्षकको नियुक्ति र छनोटको सन्दर्भमा कम्पनीले पालना गर्नुपर्ने नीतिहरूको अनुगमन गर्ने 

१०. लेखापरीक्षण योजनाको दायरा, आन्तरिक लेखापरीक्षण कार्यको बजेटको समीक्षा गर्ने र लेखापरीक्षण योजना भित्र नियामक चासोका विषयहरूको कभरेज पर्याप्तता सुनिश्चित गर्ने

११. त्रैमासिक लेखापरीक्षण प्रतिवेदनहरू समीक्षा गर्ने तथा वरिष्ठ व्यवस्थापनले नियन्त्रण कमजोरी र अनुपालन मुद्दाहरूलाई सम्बोधन गर्ने र आवश्यक समयमै सुधारात्मक कार्यहरू गर्न लगाउने 

१२. बाह्य लेखा परीक्षकको व्यवस्थापन पत्रको समीक्षा गर्ने,

१३. ऐन, नियम, निर्देशन, दिशानिर्देश, परिपत्र र आन्तरिक नीति तथा कार्यविधि र सान्दर्भिक कानूनहरूको पालना सुनिश्चित गर्ने

१४. आन्तरिक लेखापरीक्षण कार्यसँग आन्तरिक लेखापरीक्षण योजना र दायरासँग मेल खाने आफ्नो कर्तव्यहरू पूरा गर्न पर्याप्त स्रोतहरू छन् भनी सुनिश्चित गर्ने 

१५.आन्तरिक लेखापरीक्षण कार्यले वरिष्ठ व्यवस्थापन, बाह्य लेखा परीक्षक र पर्यवेक्षक अधिकारीबीच सहजिकरण सुचिश्चितता गर्ने 

१६. स्वतन्त्रता र आचार संहिता सहितको पुष्टि सहित आन्तरिक लेखापरीक्षण कार्यको प्रभावकारिताको समीक्षा गर्ने इत्यादी