झापा- हात्तीबाट पाकेको धानबाली जोगाउन बाहुनडाँगीमा सात वटा साइरन जडित ट्र्याक्टर परिचालन गरिएको छ। भारतबाट दैनिक ५०-६० को सङ्ख्यामा नेपाल प्रवेश गर्ने हात्तीलाई धपाउन सीमानाकामा साँझ परेदेखि उज्यालो नभएसम्मका लागि साइरनसहितको ट्र्याक्टर परिचालन गरिएको हो।
मेचीनगर नगरपालिका–४ बाहुनडाँगीका सीमा क्षेत्रको आलडाँगी, भोर्लेनी, बाहुनडाँगी भन्सार नाका, मिलनचोक, पुरानो नकलबन्द जाने बाटो, राइसिङ पुल र माता चोकमा एक–एक वटाका दरले ट्र्याक्टर राखिएको वडाध्यक्ष अर्जुन कार्कीले बताए।
विगत सात वर्षअघि प्रकृति संरक्षण कोषमार्फत गरिएको विद्युतीय तारबार भत्काएर हात्ती गाउँ पस्न थालेपछि गाउँवासी र अन्नबालीको सुरक्षाका लागि साइरन जडित ट्र्याक्टर परिचालन गरिएको अध्यक्ष कार्कीको भनाइ छ। विद्युतीय तारबार मर्मतसम्भारको अभावमा काम नलाग्ने अवस्थामा पुगेको बताउँदै कार्की भन्छन्, 'हुल बाँधेर आएका हात्ती साइरन बज्न थालेपछि तितरवितर भएर भारततर्फ फर्किन्छन् । दिगो समाधान होइन, तत्कालको लागि बाली जोगाउने वैकल्पिक उपाय भएको छ।'
साइरन बजेपछि हात्ती आएको थाहा पाएर गाउँले पनि सचेत रहने गरेको उनको भनाइ छ। निर्वाचनमा क्षेत्र नम्बर १ का सबै राजनीतिक दलको एजेन्डा हात्ती समस्या समाधान गर्ने भनिएपनि जितेर गएपछि बेवास्ता गरेको स्थानीयवासीको भनाइ छ। जिल्लाको भद्रपुर, कचनकवल, विर्तामोड, बुद्धशान्ति, दमकलगायतका क्षेत्रमा हात्तीको उत्तिकै त्रास रहेको छ।
वडा किसानलाई निःशुल्क बीउ वितरण
किसानलाई सागसब्जीमा आत्मनिर्भर बनाउने उद्देश्यले मेचीनगर नगरपालिका–४ ले टोलटोलमै पुगेर वडावासीलाई आजदेखि निःशुल्क बीउ वितरण गर्न सुरु गरेको छ।
वडाका २३ वटा टोल संस्थामार्फत वडाध्यक्षसहितका जनप्रतिनिधि आफैँ पुगेर किसानलाई उन्नत जातको बीउ वितरण गरेका हुन्। ‘किसानको हात वडाको साथ’ भन्ने नारा नै तय गरेर वडाले धनियाँ, रायो, चम्सुर, काक्रा, फर्सी, लौकालगायतका बीउ वितरण गरेको वडाध्यक्ष अर्जुन कार्कीले बताए। 'वडावासी सागसब्जीमा आत्मनिर्भर बन्नुपर्छ भन्ने हाम्रो उद्देश्य छ”, उनले भने, 'बीउ नै घरघरमा पुर्याएपछि किसानलाई प्रोत्साहन पनि हुन्छ, सब्जीखेती गर्न पनि बाध्य हुन्छन्।'
उनले वडाको एक लाख खर्चेर अगुवा किसान सन्तोष अधिकारीमार्फत उन्नत जातको सागसब्जीको बीउ खरिद गरेको बताए। निःशुल्क बीउ वितरणका लागि आलूमा रु एक लाख ५० हजार, तोरी खेतीका लागि रु एक लाख ५० हजार, बेमौसमी तरकारी खेतीका लागि रु एक लाख ५० हजार गरी रु पाँच लाख ५० हजार बजेट विनियोजन गरेको अध्यक्ष कार्कीको भनाइ छ।
धान पाकेसँगै किसानले खेतमा अब सागसब्जी खेतीका लागि माटो धमाधम तयार गरिरहेका छन्। बाहुनडाँगी–१ भोर्लेनीका किसान रमेश दर्जीले वडाले दिएको बीउबाटै पाँच कट्ठामा रायो साग, मुला, धनियाँ लगाउने तयारी गरिरहेको बताए। वडाध्यक्ष आफैँले बीउ घरमै पुर्याउन आएपछि खुसी हुँदै दर्जीले सब्जीखेतीको तयारी गरेको उल्लेख गरे।
'वडाले बीउ त दियो, अब आवश्यक मल पनि उपलब्ध गराइदिन्छ भन्ने आशा छ,' उनले भने। अध्यक्ष कार्कीले वडाका एक हजार तीन सय घरधुरीलाई नै आफैँलाई आवश्यक पर्ने तरकारी आफैँ उत्पादन गर्न बीउ दिँदै आग्रह गरेका छन्।