चार वर्षमा साढे ४७ हजार पराकम्प, अझै ठूलो भूकम्पको खतरा

काठमाडौं- विनासकारी भूकम्प गएको चार वर्षको अवधिमा ४७ हजार ८ सय १५ वटा परकम्प गएका छन् ।
 
२०७२ वैशाख १२ गते ७.८ रेक्टर स्केलको भूकम्प गएपछि चार वर्षको बीचमा यति धेरै परकम्प गएको हो  । अझैसम्म पनि परकम्प जाने क्रम रोकिएको छैन् ।

बुधबार मात्रै मज्जै महशुस हुने गरि दुईवटा परकम्प गएका थिए । पहिलो झट्का बिहान ६ः२९ मा धादिङको नौबिसे केन्द्र भएर ५.२ म्याग्नीच्युटको गएको थियो भने त्यसको १२ मिनेटपछि ककनी क्षेत्र केन्द्र भई ४.३ रेक्टर स्केलको अर्को परकम्प गएको थियो ।
 
२०७२ वैशाख १२ पछि ६ देखि ६.५ रेक्टर स्केलको परकम्प मात्रै ६ वटा गएका छन् । ५ देखि ६ रेक्टर स्केलको परकम्प १३५ वटा गएका छन् भने ४ देखि ५ रेक्टर स्केलको परकम्प १ हजार ४७ वटा गएका छन् । ४ रेक्टर स्केलभन्दा तल ४६ हजार ६२६ वटा परकम्प गएको राष्ट्रिय भूकम्प मापन केन्द्रले जनाएको छ । 

चार वर्षमा गएका भूकम्प र परकम्पन 

७ रेक्टरभन्दा माथि (गोरखा भूकम्प) १

६ देखि ६.५ रेक्टर स्केल– ६

५ देखि ६ रेक्टर स्केल–  १३५ 

४ देखि ५ रेक्टर स्केल– १ हजार ४७ 

४ रेक्टरभन्दा तल– ४६ हजार ६२६ 

अझै ठूलो भूकम्पको जोखिम 

भूगर्भविद्हरुले गरेको विभिन्न अध्ययनले अझै पनि ठूलो  भूकम्प आउन सक्ने सम्भावना कायमै रहेको देखाएकाे छ । उनीहरुले बेला बेला फेरि भूकम्प आउन सक्ने भन्दै चेतावनी समेत दिदै आएका छन् ।

नेपाल उच्च भूकम्पीय जोखिम भएको देश भएकाले पनि यो सम्भावना बढि रहेको भूगर्वविद् अनन्त गजुरेल बताउँछन् । नेपाल विश्वकै भूकम्पीय जोखिमयुक्त देशको सूचीमा ११ औं स्थानमा पर्छ । 

नेपालको चुरेको भूभागमाथि तिब्बतीय र भारतीय प्लेटको टकराव हुन्छ, त्यसले शक्ति पैदा गर्छ, त्यसले गर्दा यो क्षेत्र भूकम्पीय जोखिममा रहेको छ। शक्ति जम्मा हुने र क्षीण हुने चक्र हुन्छ र त्यसैले गर्दा भूकम्प जाने गजुरेलको भनाइ छ ।  'नेपालमा भूकम्प गइरहनुको मुख्य कारण यहि हो । प्लेट चलायमान भइरहेकाले अझै पनि ठूलो भूकम्प आउन सक्छ ।' उनले भने । 

उनका अनुसार नेपाको पश्चिमी क्षेत्र भूकम्पको अत्यन्त ठूलो जोखिममा छ । यद्यपी कहिले कुन मात्रा जान्छ त्यो भने भन्न नसकिने उनले बताए । पश्चिम नेपालमा सन् १५०५ पछि ठूलो भूकम्प भगएको छैन् । लामो समयदेखि ठूलो भूकम्प नगएका कारण ठूलो भूकम्पको सम्भावना भने कायमै रहेको भूगर्वविद् गजुरेल बताउँछन् । 

नेपालको पूर्वी, मध्य र पश्चिम क्षेत्रको अध्ययन गर्दा मध्य नेपालमा ८० देखि सय वर्षको अवधिमा ठूला भूकम्प गएको पाइन्छ । १९९० मा भूकम्प गएपछि २०७२ मा त्यति ठूलो भूकम्प गएको थियो ।