मंगलबार, असोज १८, २०७९

पोर्न फिल्मलाई ब्लू फिल्म किन भनिएको होला ?

अन्जलि मिश्रा
नेपाल समय  |  काठमाडौं, आइतबार, कार्तिक २३, २०७७

नेपाल समय

नेपाल समय

आइतबार, कार्तिक २३, २०७७, काठमाडौं

नेपाल समय

नेपाल, भारत, पाकिस्तान, बांग्लादेश अर्थात् पूरै दक्षिण एसियाली क्षेत्रमा पोर्न फिल्मलाई ‘ब्लू फिल्म’ भनिन्छ। नेपालमा त कतिपयले ‘निलो चलचित्र’ सम्म भन्छन्। 

तर यो शब्दावलीले यस्ता फिल्मलाई न परिभाषित गर्छ, न पोर्न फिल्मसँग सम्बन्धित देखिन्छ। 

प्रश्न उठ्छ, पोर्न फिल्मलाई ब्लू फिल्म किन भनिएको होला ? यो प्रश्नको उत्तर पनि अन्य यस्ता प्रश्नमा जसरी हचुवाका भरमा अनुमान लगाइन्छ, यसमा पनि धेरैको उत्तर त्यस्तै हुने गर्छ।  

‘सबैभन्दा पहिलो पोर्न फिल्मको नाम ब्लू फिल्म थियो, त्यसैको प्रभावमा परेर सबै यस्ता फिल्मलाई ब्लू फिल्म भन्न थालियो।’ यद्यपि, देश–विदेशमा कतै पनि कुनै पनि फिल्मको नाम ‘ब्लू फिल्म’ रहेको अभिलेख पाइँदैन। 

‘ब्लू फिल्म’ नामकरणका पछाडि अर्को कारण देखाइन्छ। त्यो हो– यस्ता फिल्मको पोस्टर ब्लू अर्थात् आकाशे निलो पृष्ठभूमिमा बनाइन्छ। वास्तवमै त्यसो हो भने अर्को प्रश्न उठ्छ– यही रंंग छनोट किन गरियो होला त ? त्यसको उत्तरमा भन्ने गरिन्छ– फिल्मी पोस्टरको भीडमा ब्लू रंंगले सजिलै ध्यान आकर्षित गर्छ।

यद्यपि, यो तर्क ठिक होइन। किनभने विज्ञानका अनुसार सबैभन्दा बढी ध्यान तान्ने रंग रातो हो। यदि त्यसो हो भने पोस्टर बनाउँदा निलो रंग सबैभन्दा धेरै प्रयोग गरिन्छ भने पनि निलो रंगमा बाँकी अन्य रंगको उपयोग गर्न सकिने स्थिति सबैभन्दा धेरै हुन्छ। 

अब अर्को कारणमा ध्यान दिऊँ, फिल्मको वर्गीकरणमा पोर्न फिल्ममा ब्लू फिल्म भनिएको हुनसक्छ। भनिन्छ कुनै समयमा ‘बी ग्रेड’ का फिल्मको प्याकिङ निलो रंगको खोलभित्र हुन्थ्यो। पोर्न फिल्म पनि यसै श्रेणीमा सामेल हुन्थ्यो र उक्त प्याकेटको रंंग निलो हुन्थ्यो। तर, यो कारणमा पनि कुनै तुक देखिँदैन। किनभने बी ग्रेडमा सामान्यतयाः कम बजेटका फिल्म हुन्छन्। यिनमा अभिनय र फिल्मांंकनको गुणस्तर राम्रो हुँदैन। 

फिल्मको इतिहास र चलनमा ध्यान दिने हो भने बीसँगै सी, डी र ई ग्रेडका फिल्म पनि बन्छन्। तर, यी फिल्ममा पोर्नोग्राफी सामेल हुँदैन। यद्यपि, बी ग्रेडका फिल्मको प्याकेजिङ नीलो रंगको प्याकेटमा गरिएको हुनसक्छ।  यिनै फिल्मको आडमा भिडियो क्यासेट वा सीडीका पसलमा पोर्न फिल्म राख्नका लागि निलो रंंगको प्याकेट प्रयोग गरियो होला। र, यसरी ब्लू फिल्म नामकरण भयो होला।

सुरुआतमा यस्ता फिल्म निकै सीमित बजेटमा लुकीछिपी बनाइन्थे। यिनलाई ब्लू फिल्म भनिनुको तेस्रो कारण यिनै परिस्थितिको उपज पनि हुनसक्छ। 

यी फिल्मको छायांकन गुणस्तर निकै खराब हुन्थ्यो। रंगिन फिल्मको प्रचलन सुरु भएको लामो समयसम्म पनि यी फिल्म ‘ब्ल्याक एण्ड ह्वाइट’ नै हुन्थे। किनभने ब्ल्याक एण्ड ह्वाइट रिल सस्तो हुन्थ्यो। पछि पोर्न फिल्मका निर्मातामा पनि यस्ता फिल्मलाई रंगीन बनाउनुपर्ने दबाब पर्यो होला।

त्यसपछि निर्माताले ब्ल्याक एन्ड ह्वाइट फिल्मको रिलमा केही प्रयोग गरेर त्यसलाई रंगीन बनाउने प्रयास गरे। र, यो प्रयासमा ब्ल्याक एन्ड ह्वाइटसँगै निलो रंंग पनि देखाउन सफल भए। यो एउटा सस्तो र कामचलाउ उपाय थियो। त्यसैबाट पोर्न फिल्मको नाम ब्लू फिल्म रहन गएको तर्क अलिक ठिक लाग्छ। 

योसँगै अर्को मिल्दोजुल्दो अनुमान पनि लगाउन सकिन्छ– त्यो हो यी फिल्ममा नीलो रंगको स्पटलाइटको प्रयोग गरिने भएकोले यस्ता फिल्मलाई ब्लू फिल्म भन्न थालियो। 

ब्लू फिल्म नामको सबैभन्दा सटिक कारण भने ब्लू ल मा भेटिन्छ। करिब एक शताब्दी अघिसम्म पश्चिमी देशमा ब्लू ल भनिने एउटा धार्मिक कानुन थियो। यो कानुनअनुसार चर्चको आदेश अनुसार आइतबारका दिन केही विशेष गतिविधिमा रोक लगाइएको थियोे। 

यस अन्तर्गत केही चिजको व्यापार, नाचगान वा त्यस्ता काम जो सोझै ईश्वरसँग जोडिएका हुँदैनन् या चर्चसँग जोडिएका हुँदैनथे। त्यस्ता काममा रोक थियो। 

उदाहरणका लागि आइतबार रक्सी र अन्य नशालु पदार्थको व्यापार बन्द हुन्थ्यो। यो त्यो बेला थियो, जब भारतमा अंग्रेजको शासन थियो। यसैले भारतको प्रबुद्ध र सहरी वर्ग यी प्रतिबन्धबाट परिचित थियो। यो नियमको प्रभावका कारण कुनै पनि काम जुन प्रतिबन्धित वा वर्जित ठानिन्थ्यो, त्यसलाई ब्लू एक्टिभिटी भनिन्थ्यो। 

पोर्नोग्राफी पनि समाजमा बर्जित ठानिन्थ्यो (अहिले पनि यो विचारमा खासै परिवर्तन आएको छैन)। त्यसैले ब्लू ल को विरुद्ध हुने भएकाले पोर्न फिल्मलाई ब्लू फिल्म भन्न थालियो होला। 

समयसँगै ब्लू ल को अस्तित्व समाप्त भयो। तर पोर्न फिल्मले पाएको यो नाम अझै पनि चलनमै छ। 

–सत्याग्रहबाट अनूदित
 


प्रकाशित: November 8, 2020 | 08:30:00 काठमाडौं, आइतबार, कार्तिक २३, २०७७

तपाईं को प्रतिक्रिया

ट्रेंडिंग

युक्रेनका ४ क्षेत्र गाभेको औपचारिक घोषणा गर्दै रुस

युक्रेनका लुहान्स्क, दोनत्स्क, जापोरिज्जिया र केरसन क्षेत्रलाई रुसमा गाभ्ने घोषणा गर्न लागिएको छ। 'क्रेमलिन दरबारमा स्थानीय समयअनुसार दिउँसो ३ बजे ती ४ क्षेत्र रुसमा गाभिएको घोषणा हुनेछ,' क्रेमलिन प्रवक्ता दिमित्री पेस्कोभले भनेका छन्।

पाँच दलको सिट भागबण्डा अन्तिम चरणमा [सूचीसहित]

लामो समयको गृहकार्यपछि धेरैजसो निर्वाचन क्षेत्रको भागबण्डा मिलेको छ तर केहीमा भने किचलो कायमै छ।

सोलुको सकस: कांग्रेस नछाड्ने, माओवादी नमान्ने

२०७४ को चुनावमा जितेकाले आफैंले पाउनुपर्ने माओवादीको अडान छ। यस पटक गठबन्धनले चुनाव लड्ने हुँदा सोलुखुम्बु आफूले पाउनुपर्ने दाबी कांग्रेसले गरिरहेको छ।

समानुपातिक सूची परिवर्तन नभए आफैँ संघर्षमा उत्रने शेखर-गगनको चेतावनी

समान अवसर र न्यायका लागि विरोध र संघर्षका कार्यक्रम गर्दै आएका आफूनिकट नेताहरूसँग छलफल नेता कोइराला र महामन्त्री थापाले यस्तो बताएका हुन्। बत्तिसपुतलीस्थित अनुपम फुडल्यान्डमा असन्तुष्ट नेताहरुसँग उनीहरूले छलफल गरेका हुन्।

भीम रावल पार्टी सम्पर्कमा नआएपछि ओलीको सोधीखोजी

४ मंसिरमा हुने निर्वाचनका लागि एमाले जिल्ला कमिटीले अछाम क्षेत्र–१ बाट रावललाई मात्र सिफारिस गरे पनि पछिल्लो समय पार्टी सम्पर्कमा नआएपछि के भएको हो भनेर बुझ्न सुदूरपश्चिम एमाले नेताहरु पुगे ओली निवास।

सिभिल र हिमालयन मर्ज भएपछि ६ महिनामा 'सिनर्जी' आउँछ : सुनील पोखरेल [अन्तर्वार्ता]

हिमालय बैंक लिगेसी बोकेको पुरानो बैंक हो। हामीसँग साना तथा मझौला प्रकृतिको बिजनेस छ। हिमालयनको ठूला र कर्पोरेट बिजनेस छ। हाम्रा स-साना ग्राहक छन् तर उसका ठूला ग्राहक छन्।

आजदेखि निर्वाचन आचारसंहिता लागु : के गर्न पाइन्छ, के पाइँदैन?

आगामी मंसिर ४ गते हुने प्रदेश तथा प्रतिनिधिसभा निर्वाचनका लागि आचारसंहिता बुधारदेखि लागु गरिएको छ।

अलमुताइरीप्रति कप्तान किरणको अझै गुनासो, भने - व्यक्तिका लागि भन्दा पनि देशका लागि खेल्छौं

नेपाल राष्ट्रिय फुटबल टोलीका कप्तान किरण चेम्जोङले प्रशिक्षक अबदुल्ला अलमुताइरीले आफूलाई टिमबाट निकालेकोमा दुखेसो पोखेका छन्। व्यवसायिक फुटबलका क्रममा भारतमा रहेका किरण बंगलादेशसँगको मैत्रीपूर्ण खेलका लागि नेपाल आएका हुन्।

मोरङ-३ : चुनावमा प्रभाव पार्ने यस्तो छ मेडिकल कलेज कनेक्सन

सुनिल शर्माले आफ्नो नोबेल मेडिकल कलेजमार्फत राजनीतिक प्रभाव बढाएका छन्। निर्वाचन क्षेत्रमा नागरिकको निःशुल्क र कम शुल्कमा उपचारको व्यवस्था मिलाएर उनले मतदाताको प्रभाव बढाएका हुन्। उता राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (राप्रपा) बाट उम्मेदवार बन्ने तयारीमा रहेकी रेखा थापाले पनि अभियान तीव्र बनाएकी छिन्।

मधेसवादी दलको कमजोरीमा 'जाल' थाप्दै एमाले!

मधेसवादी दलका एजेन्डाहरू पहिलेभन्दा कमजोर बन्दै गएपछि सत्ताको लोभ गर्नेहरू राजनीतिक सुरक्षाका निम्ति एमाले प्रवेश गरिरहेका छन् भने एमालेले पनि मधेसवादी दलको कमजोरीको फाइदा उठाएको राजनीतिक विश्लेषण गरिँदै छ।

थप समाचार

नेपाल समय
मनोरञ्जन

सेञ्चुरी मिस टिन नेपाल २०२२ को उपाधि प्रतीक्षालाई

सेञ्चुरी मिस टिन नेपाल २०२२ को उपाधि काठमाडौंकी प्रतीक्षा डंगोलले जितेकी छन्।
नेपाल समय
मनोरञ्जन

गाउँघर चिहाउनेदेखि मानवीय संवेदना झल्काउने ५०० चित्र एकैसाथ प्रदर्शनीमा

प्रदर्शनीमा चार सयभन्दा बढी नयाँ/पाका कलाकारले धर्म, संस्कृति, समाज, ग्रामीण परिवेश, सहरको पर्यावरण, आधुनिकताले नासिँदै गएको प्रकृतिलाई हुबहु उतारेका छन्।
नेपाल समय
मनोरञ्जन

चलचित्र ‘सोल अफ द कमाण्डो’को प्रिमियर आज बेलायतमा

चर्चित खेलाडी राजकुमार राईद्वारा अभिनित चलचित्र ‘सोल अफ द कमाण्डो’को प्रिमियर शो बेलायतमा आज हुने भएको छ।
नेपाल समय
मनोरञ्जन

ऐना झ्यालको पुतली : बालापन सम्झाउने पारिवारिक प्रतिविम्ब

गाउँले जनजीवनका कथाव्यथा उनिएको फिल्मले पारिवारिक धरातलाई नजिकबाट नियाल्ने कोसिस गरेको छ।
नेपाल समय
मनोरञ्जन

दीपकले दीपालाई भने- तिम्रो जन्मदिन मेरो जस्तै लाग्छ

कलाकार दीपकराज गिरीले दीपाश्री निरौलाको जन्मदिन आफ्नै जन्मदिन जस्तो लाग्ने गरेको बताएका छन्।

सूचना विभाग दर्ता नं.

८५८-२०७५/७६

सम्पर्क

House -138, Suruchi Marg, New Baneshwor, Kathmandu, Nepal
फोन : +977-1-4790242 / +977-1-4790040
इमेल : nepalsamayanews@gmail.com
  • प्रबन्ध निर्देशक
    तरुणप्रताप शाह
  • प्रधान सम्पादक
    नारायण अमृत
  • महाप्रबन्धक
    जीवन तिम्सिना