जहाज दुर्घटनामा बाँचेका विनोदको 'सेकेन्ड लाइफ'

काठमाडौं- उनी ठ्याक्कै एक महिनापछि फलोअपका लागि सिंगापुर उड्दैछन् । शरीर त अब तंग्रिँदैछ, मनको डर भगाउन उनलाई हम्मे परेको छ । यसपटक पूरै शरीरको परीक्षण गराउने सोचमा छन् । 

उनी अर्थात् विनोदराज पौडेल । कमलपोखरीस्थित बोन ट्राभल्स एन्ड टुर्सका सञ्चालक । २८ फागुन ०७४ मा ढाकाबाट नियमित उडानमा रहेको यूएस-बांग्ला एयरलाइन्सको जहाज 'बम्बार्डियर ड्यास-८' त्रिभुवन अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलमा दुर्घटनामा पर्‍यो । ५१ यात्रुको ज्यान गयो । कहालीलाग्दो दुर्घटनाबाट बाँच्ने २० जनामध्येका हुन्, पौडेल । 

गत १ वैशाखमा मात्र उनी होशमा फर्केका थिए । तर, दुर्घटना अघिदेखिकै घटना अब उनको स्मरणमा छैनन् । आफू त्यस दुर्घटनामा परेको यकिन पनि उनले यु-ट्युब हेरेर गरेका हुन् । कतिसम्म भने उनलाई ढाकामा त्यस जहाज चढेको पनि याद छैन, अहिले । 

दुर्घटनापछि काठमाडौंस्थित ग्रान्डी अस्पतालमा नौ दिन राखेपछि थप उपचारका लागि एयर एम्बुलेन्समार्फत् सिंगापुर लगिएको थियो । श्रीमती र दाइ उनको साथमा थिए । 

सिंगापुरमा उपचारका लागि एयरलाइन्सले चार करोड रूपैयाँ बेहोर्‍यो । श्रीमती र दाइको खाना खर्च करिब १३ लाख रूपैयाँ पनि एयरलाइन्सले नै बेहोर्‍यो । क्षतिपूर्तिको रकम भने अझै उनको हात लागेको छैन । पौडेल भन्छन्, 'त्यो दिए पनि ठीकै छ, नदिए पनि ठीकै । म बाँचें, यसैमा खुशी छु ।'

जहाज दुर्घटनामा परेका अधिकांश मानिस धुलोपिठो हुने गरेको उनलाई जानकारी छ । शरीरभर चोटपटक लागे पनि बाँचेकैमा उनी खुशी छन् । दुर्घटनाको ३४औं दिनमा होशमा आउँदा उनी हातखुट्टा चलाउन सक्ने अवस्थामा थिएनन् । 

होशमा आएपछि दुर्घटनाको समाचार युट्युबमा हेर्दा उनलाई भित्रभित्रै डर लाग्यो । तर, श्रीमती र दाइसँग भन्न सकेनन् । युट्युब र फेसबुकबाटै उनले आत्मबल बढाए । च्याटमा साथीभाइ र परिवारसँग कुरा गर्दै पीडा साट्न पाउँदा आफू तंग्रिन थालेको थाहै पाएनन् । 

राति अबेरसम्म मोबाइलमा व्यस्त रहन्थे, साथीहरूसँग भिडियो च्याट र कुराकानी गर्दै । राति सबै सुतिसकेका हुन्थे । उनी भने भिडियो च्याटमा बच्चाजस्तै रुँदै कुराकानी गर्थे ।

विनोदसँग गरिएको कुराकानी भिडियोमा हेर्नुहोस्


डाक्टरले पनि रुनु पर्छ अनि मनमा शान्ति आउँछ र पीडा साट्दा घाउ छिटो निको हुन्छ भनेका थिए । अस्पतालको बेडमा उनी छिट्टै भावुक हुन्थे । अरूको दुःखमा पनि आँशु नै झारिहाल्ने गरी कमजोर बनेका थिए ।

कसैले आफ्ना लागि प्रार्थना र ब्रत बसेको छु भन्दा पनि भावुक बनेर उनका आँखाबाट बलिन्द्र धारा खसिहाल्थे । 

यसबीचमा उनले धेरै सम्झिने प्रयास गरे, के भएको थियो जहाजमा । तर, उनको दिमागलाई त्यो दबाब असह्य भयो । सँगै बसेका साथीलाई सोध्न र जान्न मन लाग्थ्यो- त्यो त्रासदी कस्तो थियो ? तर, सँगैको सिटमा बसेका उनका साथी बाँचेनन् । 

सिंगापुरको अस्पतालमा बच्चाजस्तै मुख बंग्याएर धेरै पटक रोए उनी । 'आफूलाई एकदमै कमजोर र लाचार महशुस गरेको थिएँ,' उनी भन्छन् । उपचारपछि सिंगापुरबाट फर्किंदा फेरि विमान चढ्नुपथ्र्यो । उनको मनमा चिसो पस्यो, कतै फेरि पुरानै घटना दोहोरिने पो हो कि !

परिवार र देशको माया र सम्झनाले साह्रै पिरोलेको थियो, अस्पतालमा बस्दा । तर, त्यसले पनि उनलाई छिटो स्वस्थ हुन प्रेरित गर्‍यो । र, दृढ आत्मविश्वासका साथ थेरापीमा मन दिए । मातृभूमि पुग्दा अझ छिटो निको हुने विश्वासमा उनको मनमा जागृत भयो । 

थेरापिस्टहरूको मद्दत र प्रेरणाले उनमा अझै बढी विश्वास जगायो । दिनभर व्यायाम गर्थे । बच्चाहरूलाई दिनेजस्तै माया, उपचार र हेरचाह पाए, थेरापिस्टहरूबाट । 

जोड, बिजोड र गणितसँग सम्बन्धित सबै काम गर्न लगाउँथे, थेरापिस्टहरूले । तस्बिरहरू देखाएर चिन्न लगाउने, छड्के प्रश्नहरू गर्ने र कान काटिएका कारण आवाज ठूलो र सानो बनाएर सुनाउने । उनले सही सुनेका छन् कि छैनन् भन्ने जाँच गर्थे ।

कपडा कसरी लगाउने, खाटबाट कसरी झर्ने, बाथरुम कसरी प्रयोग गर्ने र नित्यकर्म गर्न सिकाइन्थ्यो । मानौं, उनी सानो बच्चा हुन् र आमा-बाबुले नित्य स्याहार गरिरहेका छन् । 

विस्तारै दिमागले काम गरेको छ वा छैन भन्ने थाहा पाउनमा चिकित्सकहरू केन्द्रित भए । सबै थाहा हुँदाहुँदै पनि यस खालका क्रियाकलापहरू किन गराएका होलाजस्तो लाग्थ्यो, उनलाई । तै पनि, चुपचाप बस्थे । किनकि, उनलाई छिटो निको भएर आफ्नै माटोमा फर्किनु थियो । 

एक महिनाको सिंगापुर बसाइपछि उनले १९ मेमा डिस्चार्ज पाउने भए । तर, हवाई टिकट नपाएकाका कारण भोलिपल्ट मात्र स्वदेश फर्किन पाए । काठमाडौंमा महिनादिनसम्म के गर्ने र के नगर्ने सूची चिकित्सकहरूले थमाएका थिए । र, महिनादिन आराम गरेर सिंगापुर फर्किन अह्राएका थिए । 

चिकित्सकले ६ सातापछि हिँड्न सुझाव दिएका थिए । तर, १० सातापछि हिँड्न सके । 

आफ्नै माटोमा टेक्न पाउँदा मन, शरीर र दिमागमा जोश र जाँगर थियो । आफन्त, परिवार, साथीभाइ र कार्यालयका सहकर्मीहरू स्वागत गर्न आएको देख्दा मनमा शान्ति र छिटो स्वस्थ हुने जोश पलाएको उनी बताउँछन् ।

शुरुका दिनमा 'वाकर' र लठ्ठीको सहायताले हिँड्ने गर्थे । केही समयपछि  विस्तारै लठ्ठी पनि छाड्ने प्रयास थालेका छन् । 

नेपाल आएर उनी सीधै ग्रान्डी अस्पतालमा भर्ना भए । किनकि, उनमा अझै आफ्नो खुट्टामा उभिने शक्ति थिएन । ग्रान्डीमा डा. विनोद बिजुक्छे र नर्सहरूले उनलाई प्रेरित गरिरहे । फेरि एक महिना ग्रान्डीमा बिताए । थेरापी र व्यायाम गरेपछि केही सन्चो भएर उनी घर फर्के । 

उनलाई लाग्छ, दुर्घटना हुनु नै लेखेको रहेछ, जसरी पनि हुन्थ्यो नै । शायद गाडीमा आएको भए पनि दुर्घटनामा पर्थें होलाजस्तो लाग्छ उनलाई । त्यतिबेला धेरैले बाँचेकाहरूको शीघ्र स्वास्थ्यलाभको कामना गर्दै भगवान्सँग प्रार्थना गरे । ५१ जना त घटनास्थलमै भगवान्का प्यारा भइसकेका थिए । 

'मेरा दुश्मनले पनि मेरो सुरक्षाका लागि प्रार्थना गरिदिएजस्तो लाग्छ,' उनी भन्छन्, 'त्यसैले छिटै तंग्रिन सकें ।' आफूलाई एकदमै भाग्यमानी र अझ धेरै मान्छेको भीडमा भाग्यमानी ठान्छन् । 'नत्र शायद बाँच्दिनथें होला,' उनी भन्छन् । 

सपनामा तर्सिन्छन्/डराउँछन्

स्वदेश फर्किएपछि परिवार, आफन्त र साथीभाइले उनलाई बाँच्न अझ बढी प्रेरित गरे । तर, उनी घरमै झोक्राएर बस्न सकेका छैनन् । अझ बढी आत्मविश्वास जगाउन कार्यालय पुग्छन् र सहकर्मीहरूमाझ रमाउँछन् । घरमै बस्दा उनको मनमा अशान्ति हुन्छ । 

उनी भन्छन्, 'खासै डराउने मान्छे म होइन तर दुर्घटनापछि कुनै विमान अलि तलबाट उडेको देख्दा मन आत्तिन्छ ।'

उनको काम नै प्लेन चढ्ने र टिकट बेच्ने हो । त्यसरी आफैं डराए भने व्यापार/व्यवसाय चौपट हुने डर छुट्टै छ । रमाउँदै चार घण्टा लामो हवाई यात्रा गर्ने सोच बनाएका छन् । 

सिंगापुरबाट फर्किने क्रममा मन आत्तिएको थियो तर पछि आफैंलाई सामान्य महशुस गरेको उनी बताउँछन् । ट्राभल एजेन्सीको सञ्चालकका रूपमा उनले लन्डन, मलेसिया, इन्डोनेसियाको बाली र अस्ट्रेलियाको फेरो मारिसकेका थिए । ती यात्रामा उनलाई विमानमा बादल माथि-माथि उड्दा पटक्कै डर लागेको थिएन । 

'हवाई यात्राजति सुरक्षित अरू हुँदैन तर दुर्घटना कहिले र कहाँ हुन्छ भन्न सकिँदैन,' पौडेल भन्छन्, 'हिँड्दा हिँड्दै ठोक्किएर मृत्यु भएको खबर हामी सुन्छौं । जसको मृत्यु नजिक आउँछ, ऊ जसरी पनि मर्छ नै । मान्छेको भाग्यमा जहाँसम्म बाँच्न लेखेको छ, त्यतिबेलासम्मका लागि रहेछ जीवन ।' 

दुर्घटनामा परी बंगलादेशमा एमबीबीएस अध्ययनरत १४ नेपाली विद्यार्थीको पनि ज्यान गयो । देशले होनहार र भविष्यका उज्वल व्यक्तिहरू गुमाएकामा पौडेललाई नमज्जा लाग्छ, अनायासै आँखाबाट आँशु खस्छन् ।

घरी-घरी उनको मनलाई चिमोट्ने गर्छ, जहाज खस्दै गर्दा के भयो होला भन्ने कुराले । भन्छन्, 'शायद डरका कारण मेरो दिमागले त्यो पल कैद गर्न नै सकेन होला, मैले पनि अरूले जस्तै भाग्ने प्रयास गरें होला । शायद अरूको तुलनामा मैले छिटो बेल्ट खोलें कि, छाति ठोक्कियो कि, डरले बाँच्ने प्रयासमा हाम्फालें कि ?'

सिंगापुरको अस्पतालमा बस्दा उनको मन चस्किन्थ्यो, बाँकी जीवन कसरी बिताउने भन्ने चिन्ताले । आफ्ना कारणले श्रीमती र परिवारलाई कुनै दुःख नहोस् भन्ने लाग्थ्यो । श्रीमतीको सेवा-सुश्रुषा र 'पोजिटिभ एट्टिच्युड'का कारण पनि आफूलाई अगाडि बढ्ने साहस र उत्साह प्रदान गरेको ठान्छन्, उनी । 

उनी दुर्घटनामा परेको समयमा छोराको कक्षा-१२ को परीक्षा चलिरहेको थियो । सोही कारण घरको इन्टरनेट कनेक्सन काटिएको थियो । श्रीमतीलाई दुर्घटनाबारे कुनै पत्तो थिएन । छिमेकीले सुनाएका थिए, खबर । 

दुर्घटनाको खबर पाएपछि पनि उनकी श्रीमतीले आत्तिने र डराउने व्यवहार देखाइनन् । उनलाई पूर्ण विश्वास थियो, आफ्ना श्रीमान् सकुशल रहने । आफू बाँचेर अरूलाई पनि मद्दत गरे होला विनोदले भन्ने गर्थिन् सबैलाई । अस्पतालमा पनि उनकी श्रीमतीको साहस र निडरता देखेर सबै आफन्त अचम्ममा परेका थिए ।

श्रीमतीको साहस र 'पोजटिभ एट्टिच्यूड' उनका लागि अर्को ठूलो हतियार बनेको छ, छिटो निको हुन ।

सपना, भविष्य र ज्योतिषमा विश्वास गर्ने उनी भन्छन्, 'श्रीमतीले नराम्रो सपना देखेकी थिइन् रे । तर, मलाई सुनाइनन्, सुनाएको भए मैले फ्लाइट क्यान्सिल गर्थें कि ।'

त्यति ठूलो घटना हुँदा पनि पौडेलकी श्रीमतीले धैर्य गुमाइनन् । भित्रभित्रै रोइन् तर आफन्तजनमाझ दरिलो आत्मविश्वाससाथ प्रस्तुत भइन् । अस्पतालमा पनि चिटिक्क परेर हँसिलो अनुहारमा प्रकट हुन्थिन् । आफन्तजनलाई आजकाल लाग्छ, श्रीमतीकै आत्मविश्वासका कारण विनोद बाँचेका हुन् । 

कतिले उनलाई मानसिक सन्तुलन ठीक नभएकी महिला पनि भन्न भ्याए । परिवार र आफन्तलाई उनी भने भगवान्मा विश्वास र सकारात्मक सोच राख्न अनुरोध गर्थिन् । 

 

दोस्रो जीवन

पहिलेकै जस्तो तन्दुरुस्त हुन विनोदलाई अझै एक-डेढ महिना लाग्नेछ । सुन्निएका हात, खुट्टा अझै ठीक भएका छैनन् । भर्‍याङ ओर्लिन र राम्रोसँग हिँड्न गाह्रो हुन्छ । आफूमा उनी यति धेरै विश्वास गर्छन् कि केही समयमा पहिलेजस्तै स्वस्थ र फूर्तिलो बन्नेछन् ।

धेरै पैसा कमाउने, खाने र दौडधुप गर्ने मात्र जीवन होइन रहेछ भन्ने उनले बुझेका छन् । आफूबाहेक अरूका लागि पनि सोच्नेपर्छ भन्ने प्रेरणा प्राप्त गरेका छन् । कामबाहेक पनि अर्को जीवन छ, जो धेरै रंगिन र महत्वपूर्ण छजस्तो लाग्छ, उनलाई । अब गरीब र दुःखीलाई सहयोग गर्ने, कसैको चित्त नदुखाउने, सकेसम्म अरूलाई हँसाउने र आफू पनि खुशी रहने उनले सोचेका छन् ।

पहिलेभन्दा अझै बढी 'पोजिटिभ' बनेको महशुस गर्छन् उनी । साथीहरूले उनलाई जिस्क्याउने गर्छन्, 'अब झन् बढी पैसा कमाउँछौ, धनी हुन्छौ ।'

सामाजिक काममा हात हाल्ने उनको सोच छ । गाउँमा अनाथ १०/१५ जना बालबालिकालाई यसअघिदेखि नै पढाउने गरेका छन् । त्यसलाई निरन्तरता दिने सोचेका छन् । श्रीमतीमार्फत् दुई बालबालिकाको पढाइ खर्च पनि बेहोर्दै आएका छन् । 

ठूलो दुर्घटनाबाट बाँचेर फर्केको भन्दा पनि लामो घुमघाम र छुट्टिपछि घर फर्केको अनुभूति हुने गर्छ, उनलाई आजकाल । धेरै समयपछि आमा, छोरा र दाजुभाइलाई अँगालो हालेर खूब रोएको उनी सम्झिन्छन् । मुस्कुराउँदै भन्छन्, 'केही कारणले दाजुभाइमा आएको दूरी दुर्घटनाले कम गरेको छ ।'

समयले उनलाई धेरै कुरा सिकाएको छ । विश्वभन्दा पनि उनलाई आफ्नै देश पूरै घुम्ने ठूलो रहर छ । परिवारका साथमा पूर्वदेखि पश्चिमसम्म, मनाङ र मुस्ताङ पुग्ने सोच छ ।

'फेरि प्लेन चढ्छु, सकारात्मक सोच र खुशी भएर बाँकी जीवन आफूले सक्नेजति सामाजिक काममा लाग्छु,' उनी भन्छन् ।