सोमबार, साउन ३०, २०७९

बेलायती महारानी एलिजाबेथको गोल्डेन बग्गी नारायणहिटीमा

महेश्वर आचार्य  |  काठमाडौं, बिहीबार, भदौ २४, २०७८

महेश्वर आचार्य

महेश्वर आचार्य

बिहीबार, भदौ २४, २०७८, काठमाडौं

नेपाल समय

काठमाडौं- बेलायती महारानी एलिजाबेथ द्वितीयाबाट राजा महेन्द्रलाई प्राप्त सुनौलो बग्गी नारायणहिटी संग्रहलायको प्रदर्शनीनमा राखिएको छ।

महारानी एलिजाबेथ २०१६ सालमा नेपालको राजकीय भ्रमणमा आउँदा सो बग्गी तत्कालीन राजा मेहन्द्रलाई उपहारमा प्राप्त भएको थियो। सो बग्गी राजा वीरेन्द्रको राज्यभिषेकमा प्रयोग भएको थियो।

नेपालले उपहार पाएको जस्तो बग्गी विश्वमा दुईवटा मात्र रहेको बताइन्छ। एउटा बकिङ्घम दरबारमा र अर्को नारायणहिटी दरबारमा। बकिङ्घम दरबारमा भएको बग्गी महारानीद्वारा बेलाबखत अझै प्रयोगमा आउने गरेको छ। सो बग्गीलाई प्रविधि यद्यावधि गरेर रातमा पनि चल्नको लागि बत्ति जडान गरिएको छ भने यो बग्गीमा भने सो सुविधा छैन।

नारायणहिटी  दरबार  सङ्ग्रहालयका  कार्यकारी  निर्देशक भेषनारायण दाहालले  पूर्वराजाहरूबाट प्रयोग  भएका  सामग्री  प्रदर्शनीमा राख्दै जाने सङग्रहालयको नीतिअनुरूप सुवर्ण बग्गीलाई सार्वजनिक गरिएको बताए।

‘यो बग्गी राजा  वीरेन्द्रको  राज्याभिषेकमा  प्रयोग  भएको थियो। सो बग्गी नेपाली  सेनासँग  थियो। सेनासँग मागेर ल्याएका प्रदर्शनीमा राखेका हौं। अब यो यहीँ प्रदर्शनीमा रहनेछ,’ दाहालले बताए।

‘बग्गी पहेंलो धातुले बनेकाले सुनौलो भनिएको हो। यो अहिले पनि चलाउन मिल्ने अवस्थामा छ,’ दाहालले भने, ‘बग्गी पानी नर्छिने क्लोड डिजाइनमा छ। यसमा चारजनासम्म बस्न मिल्छ।’
बग्गी निर्माता अफोर्ड एन्ड सन्स लिमिटेड लन्डन भएको बग्गीमा पछिल्लो भागमा लेखिएको जानकारीबाट थाहा हुन्छ। उसले सन् १७९० देखि बग्गी बनाउने गरेको पाइन्छ। पछि मोटोरको आविष्कार भएपछि सो कम्पनीले मोटरगाडी निर्माणमा लागेको थियो। सन् १९३९ देखि त कम्पनीले बग्गी बनाउने कामलाई बन्द गरेको थियो। सन् १९६८ देखि कम्पनी अस्तित्वमा छैन। 

सो बग्गी विदेशबाट आउने अरु सामानजस्तै पानी जहाजबाट कलकत्ता हुँदै नेपाल आएकोे थियो। 

‘बग्गी पहेंलो धातुले बनेकाले सुनौलो भनिएको हो। यो अहिले पनि चलाउन मिल्ने अवस्थामा छ,’ दाहालले भने, ‘बग्गी पानी नर्छिने क्लोड डिजाइनमा छ। यसमा चारजनासम्म बस्न मिल्छ।’


राजा महेन्द्रको पालमा सो बग्गीको उपयोग भएन भने राजा वीरेन्द्रको राज्यभिषेकका बेला एक पटक प्रयोग गरिएको थियो। राजा वीरेन्द्रको राज्याभिषेक २०३१ साल फागुन १२ गते भएको थियो।

महारानी  एलिजाबेथ  द्वितीया  दोस्रो  पटक  २०४२  साल  फागुनमा  नेपालको राजकीय भ्रमणमा आएका बेला पनि सो बग्गी  प्रयोग गरिएको थियो। महारानीको दोस्रो राजकीय भ्रमणका बेला उनलाई वसन्तपुर क्षेत्रमा नागरिक अभिनन्दन गरिएपछि सोही बग्गीमा राखेर नारायणहिटी दरबार लगिएको थियो।

लामो समय प्रयोगमा नरहेको सो बग्गीलाई राजा ज्ञानेन्द्रको राज्यभिषेकमा प्रयोग गर्नको लागि मर्मत सम्भार गरिएको थियो तर राज्यभिषेक हुन नपाउँदै गणतन्त्र आयो र राजा ज्ञानेन्द्र अन्तिम शाहवंशीय राजा हुनपुगे।

नारायणहिटी राजदरबारको घोडा तबेलामा रहेको सो बग्गी २०७२ सालको भूकम्पमा क्षतिग्रस्त भएको थियो। पछि त्यसलाई मर्मत सम्भार गरेर आवश्यक पर्दा उपयोग गर्न ल्याउन पाउने गरी नेपाली सेनालाई जिम्मा लगाइएको थियो।

नारायणहिटी दरबार सङग्रहालयभित्र विभिन्न बैठक कोठा, पूर्वराजारानीका शयन कक्ष, राजकीय पाहुनाहरूले प्रयोग गर्ने कक्षसहितका ५२ वटा कोठा छन्। तीमध्ये ३२ वटा कक्ष प्रदर्शनीमा ल्याइएका छन्।
सो बग्गी सेनासँग मागेर प्रदर्शनीमा राखिएको हो। सङ्ग्रहालयका निर्देशक दाहालले अन्तर्राष्ट्रिय सङ्ग्रहालय परिषद्को सिद्धान्तअनुरुप दरबारमा रहेका सामग्रीहरू प्रदर्शनी गर्दै लगिने बताए। उनले अबका दिनमा पूर्वराजपरिवारले प्रयोग गरेका हेलिकोप्टर, हवाई जहाजदेखि अन्य सवारीसाधन पनि प्रदर्शनीमा राखिने योजना रहको बताए।

गत वर्ष पनि सङ्ग्रहालयले हिटलरले राजा त्रिभुवनलाई उपहारमा दिएको कारलाई प्रदर्शनीमा राखेको थियो।


नारायणहिटी दरबार सङग्रहालयभित्र विभिन्न बैठक कोठा, पूर्वराजारानीका शयन कक्ष, राजकीय पाहुनाहरूले प्रयोग गर्ने कक्षसहितका ५२ वटा कोठा छन्। तीमध्ये ३२ वटा कक्ष प्रदर्शनीमा ल्याइएका छन्।

तत्कालीन राजपरिवारको निवास तथा कार्यालय रहेको नारायणहिटी दरबार  परिसरमा नेपाली सेनाको पृतना, परराष्ट्र मन्त्रालयअन्तर्गतको राहदानी विभाग पनि छ। परिसरकै महेन्द्र मञ्जीलमा पूर्व मुमा बडामहारानी रत्न बस्दै आएकी छिन्।

सरकारले दरबार सङ्ग्रहालय तथा गणतन्त्र स्मारक व्यवस्थापन तथा सञ्चालन विकास समिति गठन गरेसँगै सङ्ग्रहालयमा सामग्रीहरु प्रदर्शनीमा थप्दै लगिएको हो। २०६५ फागुन १५ देखि नारायणहिटी दरबार सङ्ग्रहालयका रूपमा सर्वसाधारणका निम्ति पनि खुला गरिएको थियो।

काठमाडौं महानगरपालिका वडा नं.१ मा रहेको नारायणहिटी दरबार परिसर ७ सय ५४ रोपनी क्षेत्रफलमा फैलिएको छ।


प्रकाशित: September 9, 2021 | 08:58:13 काठमाडौं, बिहीबार, भदौ २४, २०७८

तपाईं को प्रतिक्रिया

तपाईं को प्रतिक्रिया

ट्रेंडिंग

तालाबन्दी र तोडफोडले बिगारेको त्रिवि : माग एउटा, नियत अर्कै!

पछिल्लो समय भने तालाबन्दी राजनीतिक पाटोसँग भन्दा पनि लेनदेनको पाटोसँग जोडिएको उपप्राध्यापक रेशम थापा बताउँछन्। ‘पहिला राजनीतिक कारण हुन सक्थ्यो। तर, हिजोआज यो बिल्कुल आर्थिक पाटोसँग जोडिएको छ। लनेदेनको कुरा मिले ताला खुल्छ। नत्र लागिबस्छ,’ थापाले भने।

नयाँ तलबमान र ग्रेड लागू गर्ने मन्त्रिपरिषद्को निर्णय

सरकारले सबै राष्ट्र सेवक कर्मचारीहरूको नयाँ तलबमान र ग्रेड स्वीकृत गरेको छ।

यी ३२ निर्वाचन क्षेत्र, जहाँ गठबन्धनलाई पर्न सक्छ सिट बाँडफाँटमा सकस

२०७४ मा बाम गठबन्धन बनाएर संघीय सांसद भएकाहरू दल बदल र पाँच दलीय गठबन्धनभित्र समेटिएपछि आउँदो चुनावमा कांग्रेसका आकांक्षी उम्मेदवार र सत्ता साझेदार दलका नेताहरू आ–आफ्नो दाबीसहित टिकटका लागि दौडधुप गर्दै छन्।

यी कांग्रेस नेता जो अहिले गुमनाम छन्

गुमनाम नेताको अग्रपंक्तिमा छन्- पूर्वमहामन्त्री तारानाथ रानाभाट, केबी गुरुङ, पूर्वमन्त्री बलदेब शर्मा मजगैया, विनयध्वज चन्द।

निहारिकाद्वारा शीतलनिवास अगाडि आत्मदाहको प्रयास, जनकपुर उच्च अदालतमा विचाराधीन छ बलात्कार मुद्दा

जबरजस्ती करणी मुद्दामा न्याय माग्दै अनसनरत निहारिका राजपूतले राष्ट्रपति निवासअघि आत्मदाहको प्रयास गरेकी छन्।

केसी-महत विवादले माओवादीलाई हुन सक्छ फाइदा, नुवाकोटमा कसरी मिल्ला बाँडफाँट?

नुवाकोट-१ माओवादीलाई छाड्नु परे त्यसमा हितबहादुर तामाङ उम्मेदवार बन्ने सम्भावना प्रबल छ। नुवाकोट-२ कांग्रेसले लिँदा केन्द्रीय सदस्य बहादुरसिंह लामालाई उमेदवार बनाउने चर्चा पनि नुवाकोटमा छ।

कैलालीमा आरजुलाई आउँदो चुनाव कति सहज?

२०७४ को निर्वाचनमा राणालाई हराउन भूमिका खेलेको भन्दै कैलाली कांग्रेसका पुराना नेता पुष्करनाथ ओझालाई कांग्रेसले अनुशासनको डन्डा बर्साएपछि बूढानीलकण्ठसँग बदला लिने असन्तुष्टहरूको संख्या पनि ठूलै छ।

आफ्नै कारण राजनीतिबाट 'किनाराकृत' हुँदैछन् वामदेव

कुनै बेला राजनीतिको केन्द्र भागमा रहेका वामदेव गौतम नेकपा एकता राष्ट्रिय अभियानले गरेको कारबाही र तत्काल वाम एकता नहुने संकेतसँगै राजनीतिक संकटमा भासिँदै छन्।

कालीबाबाले भेटे पूर्वराजा ज्ञानेन्द्रलाई

भारतमा बसोबास गर्ने नेपाली मूलका साधु काली बाबाले नेपाल आएर पूर्वराजा ज्ञानेन्द्र शाहसँग भेट गरेका छन्।

प्रतिनिधिसभा निर्वाचन : देउवासँग किन नाम जोड्न चाहँदैनन् कर्ण मल्ल?

उनी नेकपा एमालेको समर्थनमा कांग्रेस बीपीबाट उम्मेदवार बन्न सक्ने धेरैको आकलन छ। मल्लले नेपाल समयसँग कुरा गर्दै प्रदेशसभामा निर्वाचन नलड्ने बताए। यसले उनी संघीय चुनाव लड्ने पक्का भएको छ।

थप समाचार

नेपाल समय
समाज

विशिष्टको निजी सवारी मोहले अस्तव्यस्त सार्वजनिक यातायात

चोकचोकमा लामो समयसम्म यात्रु कुरेर बस्ने, सिट क्षमताभन्दा बढी यात्रु राख्ने, क्षमताभन्दा बढी सिट बनाउने, कोचाकोच, ठेलमठेल र दुव्र्यवहारले उपत्यकाको सार्वजनिक यातायातको दुरवस्था छर्लंग पार्छ।
नेपाल समय
समाज

बहिनीसँग प्रेम रहेको शंकामा १४ वर्षीय किशोरको हत्या, शव भारत पुर्‍याए

मानिसहरूको राम्रै चहलपहल हुने नगवा बाइपास चोकमा पटेल दाजुभाइ १० वर्षदेखि टेलर सञ्चालन गरी बसेका थिए। चहलपहल भइरहने सहरबीचको आफ्नै पसलभित्र दुई दाजुभाइले सटर बन्द गरी मुख थुनेर राजकुमारको हत्या गरे, जसको सुइँकोसम्म कसैले पाएन।
नेपाल समय
समाज

धनराजले झुक्किएर 'सभापति तथा प्रधानमन्त्री सुशील कोइराला' भनेपछि...

स्थानीय तहका जनप्रतिनिधिलाई कांग्रेसको नीति अुनसन्धान तथा प्रशिक्षण प्रतिष्ठानले सोमबारदेखि दुई दिने प्रशिक्षण दिन थालेको छ।
नेपाल समय
समाज

मोरङमा ६ वर्षीय बालक मृत फेला

डेरा बसेको घरबाट बेपत्ता भएका एक बालक मोरङको बूढीगंगा गाउँपालिकामा पानी जमेको खाल्डोमा डुबेको अवस्थामा मृत फेला परेका छन्।
नेपाल समय
समाज

विष्णुमतीमा हाम फालेका एक व्यक्तिको उद्धार

विष्णुमती खोलामा हाम फालेका व्यक्तिको प्रहरीले उद्धार गरेको छ।

सूचना विभाग दर्ता नं.

८५८-२०७५/७६

सम्पर्क

House -138, Suruchi Marg, New Baneshwor, Kathmandu, Nepal
फोन : +977-1-4790242 / +977-1-4790040
इमेल : nepalsamayanews@gmail.com
  • प्रबन्ध निर्देशक
    तरुणप्रताप शाह
  • प्रधान सम्पादक
    नारायण अमृत
  • महाप्रबन्धक
    जीवन तिम्सिना