सोमबार, असोज १०, २०७९

धानमा हाल्न मल नपाउँदा भोकमरीकाे डर

जयन्त ठाकुर  |  काठमाडौं, बुधबार, भदौ २४, २०७७

जयन्त ठाकुर

जयन्त ठाकुर

बुधबार, भदौ २४, २०७७, काठमाडौं

नेपाल समय

जनकपुर– जनकपुरधाम–२४ बसहियाका ५२ वर्षीय महेश सहनीको करिब तीन बिघा जग्गा छ। त्यही जग्गाको उत्पादनबाट उनको परिवारको सम्पूर्ण खर्च धानिन्छ।

यसपटक समयमै पानी परेकाले धान उत्पादन बढेर केही बचत हुने अपेक्षा थियो। तर, मल अभाव भएपछि उत्पादन घट्ने चिन्तामा छन् उनी।

तीन बिघामा गरिएको धानखेतीका लागि उनलाई कम्तीमा १५ बोरा रासायनिक मल चाहिन्छ। अहिलेसम्म निकै दुःख गरेर पाँच बोरामात्र युरिया जुटेको उनले बताए।

‘प्रत्येक वर्ष मलको अभाव हुनु नियमजस्तै भएको छ,’ महेश भन्छन्, ‘कृषि सामग्रीमा भोलि आउनुस् भन्छन्, त्यो भोलि एक महिनासम्म आउँदैन।’

राम्रो उत्पादनका लागि रोपाइँ सकिएको १५ देखि २० दिनमै मल हालिसक्नुपर्ने भए पनि आजसम्म कहिल्यै समयमा मल नपाएको बसहियाकै अर्का किसान सुरेश महतो बताउँछन्।

‘अघिल्ला वर्षहरुमा मल अभाव हुँदा सीमापारिबाट केही महँगो तिरेर भए पनि ल्याउँथ्यौं, यसपालि कोरोनाले गर्दा त्यो पनि सम्भव छैन।’

३९ वर्षीय किसान रामबाबु सहनीले १० कठ्ठा खेतमा २० क्विन्टलसम्म धान फलाउँछन्। यही धानले उनलाई वर्ष दिन भात खान पुग्छ। यसपालि भने उनलाई भोकै भइएला कि भन्ने पिर छ।

‘अन्य वर्षमा मल ढिलै भए पनि जसोतसो पाइन्थ्यो, नपुग भारतबाट ल्याउँथ्यौं,’ रामबाबु भन्छन्, ‘यसपालि चैतदेखिको लकडाउनले सीमा पार जान पाइएको छैन, न त सरकारले नै मल उपलब्ध गराएको छ।’

साताको तीन पटकसम्म कृषि सामग्री कम्पनी लिमिटेड र साल्ट ट्रेडिङ कार्यालय चहार्ने तर रित्तै हात फर्किने बाध्य रहेको दुःखेसो पोख्छन् उनी।

‘खेतमा धान रोपेलगत्तै डीएपी मल हाल्नुपर्छ तर, त्यो समयमा कहिल्यै पाइँदैन,’ रामबाबु भन्छन्।

सबैभन्दा नजिकको ‘सरकार’ वडा अध्यक्षलाई पहल गरिदिन आग्रह गरे पनि मल उपलब्ध गराउने काम काठमाडौंको सरकारको भएको जवाफ पाइएको गुनासो गर्छन् उनी।

अर्का किसान लक्ष्मण साहले एक बिघा खेतका लागि भारतबाट तस्करले ल्याएको दुई बोरा मल दोब्बर दाममा किने। तर उनको आवश्यकता १० बोराको हो।

बजारमा भारतबाट तस्करी गरी ल्याइएको मल दोब्बर भाउमा बिक्री भइरहेको छ। यस्तो मलको गुणस्तर निकै कम हुने किसान नै बताउँछन्।

साल्ट ट्रेडिङको शाखा कार्यालय जनकपुरका निमित्त प्रमुख वासुदेव उपाध्यायका अनुसार यो सिजनका लागि ४८६ मेट्रिक टन युरिया मल आउने क्रममा छ।

त्यसमध्ये कुल ७ हजार २७९ बोरा मल आएको छ। गत आइतबार र सोमबार गरेर धनुषामा ३ हजार ६६० बोरा मल डिलरलाई बिक्री गरिएको छ।

त्यसैगरी २ हजार ७१९ बोरा मल महोत्तरीका डिलरहरूलाई विक्री गरिएको उनले बताए। तर ठूलो मागको अनुपातमा यो परिमाण ‘हात्तीको मुखमा जिरा’ भएको छ।

प्रदेश २ का कृषि तथा सहकारीमन्त्री शैलेन्द्र साह संघीय सरकारले आफूहरुलाई मलको आपूर्ति र वितरणको अधिकार नदिएको बताउँछन्।

‘हामीलाई थाहा छ, किसानलाई प्रत्येक वर्ष हम्मेहम्मे पर्छ मलका लागि,’ मन्त्री साहले भने, ‘यो तीन वर्षको अवधिमा मैले कयौं पटक संघीय सरकारलाई मल आपूर्तिका लागि प्रदेश र स्थानीय सरकारसँग सहकार्य र समन्वय गर्न भनिसकें, उनीहरु कुरै सुन्दैनन्।’


प्रकाशित: September 9, 2020 | 14:26:00 काठमाडौं, बुधबार, भदौ २४, २०७७

तपाईं को प्रतिक्रिया

ट्रेंडिंग

चीनमा सैन्य 'कू' को हल्ला, राष्ट्रपति सी नजरबन्दमा छन् त?

सोसल मिडियामा भने सीबारे अनेकन 'हल्ला' भइरहेका छन्। चीनियाँ राष्ट्रपति सीलाई वास्तवमा के भएको भन्‍ने कुरालाई सहजै भन्‍न सकिँदैन।

समान अवसरको मागसहित शेखर समूहले खवरदारी सभा गर्ने

नेपाली कांग्रेसको डा. शेखर कोइराला समूहले पार्टीभित्र समान अवसर र न्यायका लागि खवरदारी सभा आयोजना गर्ने भएको छ।

लेखक केशव दाहालको 'माधवी ओ माधवी' सार्वजनिक

'मोक्षभूमि' उपन्यासका लेखक केशव दाहालको गैरआख्यान निर्बन्ध लेखन संगालो 'माधवी ओ माधवी' शुक्रबार विमोचन गरिएको छ।

काठमाडौंका १० निर्वाचन क्षेत्र : पुराना दललाई स्वतन्त्र र नयाँ दल चुनौती

स्वतन्त्रदेखि झिनामसिनाका पार्टीबाट उम्मेदवारी घोषणा गरिएपछि संघीय राजधानीसमेत रहेको काठमाडौंका १० निर्वाचन क्षेत्रमा ठूला दलहरूलाई चुनाव जित्न गठबन्धनको भर। गठबन्धन गर्दा कांग्रेसको सुरक्षित किल्ला अन्य दललाई सुम्पिनुपर्ने बाध्यता।

वित्तीय संघीयता मजबुत बनाउन राजनीतिक र प्रशासनिक इच्छाशक्ति आवश्यक

राजस्व बाँडफाँटका कतिपय मुद्दामा केन्द्र, प्रदेश र स्थानीयबीच समन्वय अभाव देखिन्छ। यसका लागि वित्तीय हस्तान्तरण ऐनमा केही संशोधन गरेर अगाडि बढ्न आवश्यक छ।

कार्यकालपछि राष्ट्रपति भण्डारीले राजनीतिक नेतृत्व गरे अति राम्रो : गोकुल बाँस्कोटा

बिहीबार ट्विट गर्दै बाँस्कोटाले पूर्वराष्ट्रपतिले राजनीति गर्नु हुँदैन भन्ने कानुनी व्यवस्था नरहेको उल्लेख गर्दै राष्ट्रपतिलाई राजनीतिक नेतृत्व लिन सुझाव दिएका हुन्।

ब्याजदर बढेपछि व्यापारी र बैंकर्सबीच द्वन्द्व, हस्तक्षेप नगर्ने पक्षमा राष्ट्र बैंक

बैंक तथा वित्तीय संस्थाले ब्याजदर बढाएको विषयमा निजी क्षेत्रका उद्योगी र व्यापारी असन्तुष्ट छन्। निक्षेपको ब्याज बढाउँदा कर्जाको पनि ब्याज बढ्ने भएकाले त्यसले उद्योग र व्यापार सञ्चालनमा नकारात्मक असर पार्ने भन्दै उनीहरू असन्तुष्ट बनेका हुन्।

निधिले छोडे पनि धनुषा-३ मा गठबन्धनको हानाथाप, को बन्ला जुलीको प्रतिस्पर्धी?

उता २०७४ सालमा धनुषा ३ बाट निर्वाचित सांसद एंव लोसपाका वरिष्ठ नेता राजेन्द्र महतोले यही क्षेत्रबाट चुनावी मैदानमा उत्रने तयारीमा छन् भने लालकिशोर साह, जितेन्द्रकुमार यादव, विजयकुमार भगत र सर्वजित ठाकुरको नाम सिफारिस गरेको छ।

प्रेमगीत–३ लाई लिएर किन आयो चलचित्र क्षेत्रमा हलचल?

‘प्रेमगीत–३’लाई लिएर नेपाली फिल्मकर्मीहरू विभाजित भएका छन्। कोही हिन्दी भर्सनलाई नेपाली फिल्मसरह कर छुट दिनुपर्ने र कोही दिन नहुने पक्षमा उभिएका छन्।

सरकारको आग्रह लत्याउँदै सीपीसीको सुरक्षा रणनीति बैठकमा राष्ट्रपति भण्डारी सहभागी

चिनियाँ कम्युनिस्ट पार्टीले बुधबार आयोजना गरेको भर्चुअल सम्मेलनमा राष्ट्रपति भण्डारीले रेकर्डेड भिडियो सन्देश पठाएको राष्ट्रपति कार्यालयले पुष्टि गरेको छ।

थप समाचार

नेपाल समय
समाज

पर्वतीय क्षेत्रलाई राष्ट्रिय उद्योगको मान्यता दिनुपर्छ : सभामुख सापकोटा

पर्वतीय क्षेत्रलाई राष्ट्रिय उद्योगको मान्यता दिएर पर्यटन क्षेत्रको विकासमा सरकारले ध्यान दिन जरुरी रहेको बताएका उनले स्थानीय र केन्द्र सरकारले पर्यटन विकासको लागि युवामैत्री नीति बनाउन आवश्यक रहेको उल्लेख गरे।
नेपाल समय
समाज

मनास्लुमा हिमपहिरो, मौसम खराबीले उद्धारमा कठिनाइ

मनास्लु हिमालको हिपमहिरोमा फसेकाहरूको उद्धारमा मौसम बाधक बनेको छ।
नेपाल समय
समाज

देशभरका अदालतमा सोमबारदेखि बन्दी प्रत्यक्षीकरणका रिट मात्रै सुनुवाइ हुने

घटस्थापनादेखि कोजाग्रत पूर्णिमाका दिनसम्म सर्वोच्च अदालत बन्द रहने भएकाले अन्य रिटमा सुनुवाइ नहुने अदालत प्रशासनले बताएको हो।
नेपाल समय
समाज

गोरखा दरबारको दसैघरमा बिधिपूर्वक जमरा राखियो

गोरखाको कालिका मन्दिरमा रहेको दसैं घरमा आज बिधिपूर्वक जमरा राखिएको छ। बिहान १० बजेर २३ मिनेटको शुभसाइतमा दसै घरमा जौको जमरा राखिएको गोरखा दरबार हेरचाह अड्डाका प्रमुख हरिप्रसाद भुसालले जानकारी दिए।
नेपाल समय
समाज

हनुमानढोकास्थित दसैंघरमा राखियो विधिवत जमरा

हनुमानढोकास्थित दसैंघरमा पनि विधिवत मन्त्रोच्चारणसहित घटस्थापनाको शुभ साइत १०ः२३ बजे जमरा राखिएको हो।

सूचना विभाग दर्ता नं.

८५८-२०७५/७६

सम्पर्क

House -138, Suruchi Marg, New Baneshwor, Kathmandu, Nepal
फोन : +977-1-4790242 / +977-1-4790040
इमेल : nepalsamayanews@gmail.com
  • प्रबन्ध निर्देशक
    तरुणप्रताप शाह
  • प्रधान सम्पादक
    नारायण अमृत
  • महाप्रबन्धक
    जीवन तिम्सिना