सोमबार, मंसिर १९, २०७९

दसैं मनाउन स्वदेश फर्किए मुग्लान पसेकाहरू

नवीन अभिलाषी  |  काठमाडौं, बुधबार, असोज १२, २०७९

नवीन अभिलाषी

नवीन अभिलाषी

बुधबार, असोज १२, २०७९, काठमाडौं

नेपाल समय
दसैं मनाउन स्वदेश फर्किदै नेपालीहरु।

नेपालगन्ज– सोमबहादुर भाटले तीन वर्षपछि नेपाल टेके। पुरानो क्यापले अनुहारमा घाम छेक्दै गड्डाचौकीबाट नेपाल छिरेका सोमबहादुर लाहुरे जस्ता देखिँदैनन्। पहेंलो बोरामा केही कपडा र भाँडाकुँडाको पोको बोकेर दसैं मान्न देश फर्किएका उनीसँग चाडवाडको चटारोभन्दा दुःख–व्यथाका अनेकौं पहाड छन्।

घर फर्किंदै गरेका नेपालीको भीडभित्र कतै हराइरहेका सोमबहादुरको आँखामा उत्साह छैन। 

बेलाबखत घरगाउँमा केही पैसा र खबर पठाइरहेका भाटले यो पटक कमाइ गर्न सकेनन्। गाडी भाडा र २–४ हजार लिएर फर्किएका सोमबहादुर दसैं मनाएर तुरुन्तै मुग्लान फर्किनेछन्। ‘सिम्लामा चिसो छ। स्याउको काम धेरै बाँकी छ। यतिबेला यता (मूल थलो)मा दसैं पर्छ। घर नआएको धेरै भयो। यता पनि आउनुपर्‍यो। घरको मुख मात्रै हेरेर फर्किनुपर्छ।’ सिम्लाको चिसो पहाडमा सोमबहादुर स्याउ टिप्छन्। यो भनेको पैसा कमाउने समय हो। ‘काठको काम गर्ने सीप थियो। ऋण लाग्यो, धन कमाउन मुग्लान पसेको यस्तो हालत छ।’ आफ्नै शरीर हेरेर सोमबहादुरले हालत बताउन खोजे। चिसोले खाएर फुटेका हातले बोरा समाएर सोमबहादुर अटो चढे। 

बिरामी श्रीमती लिएर भारत पसेका कृष्ण कुमाई तीन महिनापछि स्वदेश फर्किएका छन्। तीन बच्चालाई खानेकुरा पुर्‍याएर भारत पसेका कृष्णले उतै मजदुरी गर्ने र श्रीमतीको उपचार गर्ने योजना थियो। ‘के आम्दानी हुन्छ र हजुर? समयको बर्बाद मात्रै हो। मकै छरेर गएको थिएँ, बूढी लिएर।’ कृष्णले जिपको झ्यालभित्रैबाट बोले, ‘पैसा कमाउन सकिएन तर बूढीको राम्रो उपचार भयो।’

दसैं मनाउन स्वदेश फर्किदै नेपालीहरु।

सिमलाबाटै फर्किएका छन्, कोहलपुरका भुजनराम थारु। ३५ वर्षीय थारुको नियमित काम हो, सिमलामा गाडी चलाउने। १० वर्ष भयो नेपाल–भारत गर्ने। चाडपर्वमा आउने र अरू बेला भारतमा काम गर्ने। ‘नेपालमा काम नपाइने त होइन तर पहिले उतै गइयो, उतै रमाइलो लाग्छ,’ थारुले भने, ‘अब नेपालमै केही गर्नुपर्ला भन्ने सोचेको छु।’ 

चाडवाड भित्रिएसँगै सीमानाकामा नेपालीको बाक्लो भीड लाग्छ। यस पटक पनि दसैं सुरु भएसँगै पश्चिम नेपालका भारतीय सीमानाकामा नेपालीको थामिनसक्नुको भीड छ।  भारत रोजगारीबाट घर फर्किनेको घुइँचोले नाका क्षेत्रको चहलपहल बढाउँछ।

भारतसँग साँधसीमा जोडिएका पश्चिम नेपालका दार्चुलाको धार्चुला, बैतडीको झुलाघाट, कञ्चनपुरको गड्डाचौकी, कैलालीको त्रिनगर–गौरीफन्टा र बाँकेको जमुनाह नाकाबाट दसैं मनाउन स्वदेश फर्किने नेपालीको भीड बढेको छ।

कोरोना कहरका कारण यसअघि दसैं मनाउन नपाएकाहरू पनि यो वर्ष घर फर्किएका छन्। भारतसँग सीमा जोडिएका पश्चिम नेपालका दार्चुलाको धार्चुला, बैतडीको झुलाघाट, कञ्चनपुरको गड्डाचौकी, कैलालीको त्रिनगर–गौरीफन्टा र बाँकेको जमुनाह नाकाबाट दसैं मनाउन स्वदेश फर्किने नेपालीको भीड बढेको छ। 

कञ्चनपुरको गड्डाचौकी नाकामा घर फर्किनेको बाक्लो चहलपहल छ। प्रहरीका अनुसार गड्डाचौकी नाकाबाट २ हजार बढी नेपाली प्रत्येक दिन नेपाल भित्रिइरहेका छन्। 

कोरोना कहरमै जोखिम मोलेर छाक टार्न मुग्लान पसेकाहरू यस वर्ष संक्रमण कम भएपछि दसैं मनाउन घर फर्किएका छन्।

सुर्खेत लाटीकोइलीका विजय भण्डारी कोरोना महामारीमा भारत पसेका थिए। ‘मान्छेहरू कोरोनाले गर्दा त्रासैत्रासमा घरभित्र बसेका बेला मलाई भारत जानुपर्‍यो। उता पनि यस्तै गाह्रो थियो। बाँचियो धन्न!’ यता रोजगारी पाइँदैन, काम पाइए पनि बचत गर्नै सकिँदैन,’ भण्डारी दुःखी सुनिए।

सुदूरपश्चिम, कर्णाली र लुम्बिनी प्रदेशका अधिकांश जिल्लामा खेतीपातीको काम सकेर रोजगारीका लागि भारत जाने चलन छ। मौसमी रूपमा भारत जानेहरू महत्त्वपूर्ण चाडपर्व र खेतीपातीको समय भने स्वदेश फर्किन्छन्। स्वदेशमा रोजगारी नपाउनु, पाइहाले पनि न्यून पारिश्रमिकका काम गर्नुपर्ने, औषधीमूलोसमेत राम्रो नपाइने भएपछि यहाँका अधिकांश युवाहरू भारत पस्छन्। 

दसैं मनाउन घर फर्कने नेपालीको हरेक वर्ष नेपालगञ्ज जमुनाह नाकामा पनि लर्को लाग्छ। जमुनाह नाका भएर दैनिक ५ हजारको संख्या स्वदेश भित्रिइरहेको जमुनाह प्रहरी चौकीका प्रमुख वरिष्ठ प्रहरी नायब निरीक्षक माधव रिजालले बताए। 

दसैं मनाउन स्वदेश फर्किदै नेपालीहरु।

अहिले भारततर्फ जानेभन्दा स्वदेश फर्किनेको संख्या धेरै रहेको उनको भनाइ छ। ‘विशेषगरी दसैंमा यस्तै हो। चाडपर्वमा भीडभाड नै हुन्छ। लुम्बिनी र कर्णाली प्रदेशका सबै मानिस यही नाकाबाट आउजाउ गर्ने भएकाले भीड भएको हो,’ रिजालले भने, ‘भीडलाई सहज बनाउने, आवश्यक जाँच गर्ने र सुरक्षा प्रत्याभूति दिने काम हामीले गरिरहेका छौं।’

दसैंका बेला भारतमा रोजगारीका लागि गएका नेपालीहरू फर्किने क्रममा नाकामा दुःख दिने तथा लुटपाटका घटना हुने गर्छन्। नाकामा दुःख दिने र लुटपाट हुने भएकाले त्यस्ता घटना हुन नदिन सुरक्षाकर्मीलाई सजग बनाइएको बाँकेका प्रहरी उपरीक्षक श्यामकृष्ण अधिकारीले बताए। अवाञ्छित गतिविधि हुन नदिन सुरक्षाकर्मी परिचालन गर्नुका साथै भारतबाट फर्किएका नागरिकलाई गन्तव्यसम्म पुर्‍याउन र तिनको गुनासो सम्बोधनका लागि जमुनाह नाकामा नागरिक सहायता कक्ष सञ्चालन गरिएको छ।

भारतबाट फर्किने नेपालीलाई सुरक्षित र सहज रूपमा गन्तव्यसम्म पुग्ने वातावरणका लागि नेपाल–भारत सीमानाका जमुनाह, नेपालगन्ज बसपार्क र कोहलपुर बसपार्क, बैजनाथको सम्झनाचोक र चिसापानी, खजुराको धनौली र राप्तीसोनारीको कुसुममा सहायता कक्ष स्थापना गरिएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय बाँकेका प्रहरी उपरीक्षक अधिकारीले जानकारी दिए। 

दसैं मनाउन स्वदेश फर्किदै नेपालीहरु।

चाडपर्वका बेला हुन सक्ने आपराधिक घटनालाई लक्षित गरी कञ्चनपुर प्रहरीले पनि सीमानाका गड्डाचौकीमा सुरक्षा जाँचमा कडाइ गरेको छ। घर फर्किनेको घुइँचो बढेसँगै प्रहरीले तालिम प्राप्त कुकुरसमेत परिचालन गरेको छ। चाडपर्वका बेला प्रतिबन्धित वस्तु, हातहतियार, विस्फोटक पदार्थ तथा लागूऔषध भित्रिन सक्ने भएकाले जाँचमा कडाइ गरिएको प्रहरीले जनाएको छ। 

‘चाडवाड विशेष सुरक्षा योजनाअन्तर्गत नाकामा कुकुर प्रयोग गरेका छौं। सुरक्षा जाँचलाई थप प्रभावकारी बनाइएको छ,’ कञ्चनपुरका प्रहरी प्रमुख श्यामसिंह चौधरीले भने, ‘हामीसँग लिली नामको कुकुर छ। लगूऔषध तथा प्रतिबन्धित वस्तु सँुघेरै पत्ता लगाउन सकिन्छ। यसले चाडवाडका बेला जिल्लामा शान्ति सुरक्षा कायम गर्न थप मद्दत पुग्छ भन्ने विश्वास छ।’ 


प्रकाशित: September 28, 2022 | 14:09:57 काठमाडौं, बुधबार, असोज १२, २०७९

तपाईं को प्रतिक्रिया

ट्रेंडिंग

काठमाडौं महानगरको प्रस्टीकरण : तीन निकायको सहकार्यमा अनधिकृत सुकुम्बासी बस्ती हटाउँछौं

राष्ट्रिय भूमि आयोगले काठमाडौं नगरभित्रका सुकुम्बासीको समस्या समाधान गर्न ढिलाइ गरेपछि आफैं अगाडि सर्नुपरेको प्रस्टीकरण काठमाडौं महानगरले दिएको छ।

समानुपातिकतर्फ १ करोड मतगणना हुँदा कुन दललाई कति?

निर्वाचन आयोगका अनुसार आज बिहान ९ बजेसम्म एक करोड आठ लाख दुई हजार ९०७ मतगणना भएको छ।

देशव्यापी सांगीतिक यात्रामा निस्किँदै नेपथ्य

देशको पूर्वी कुनादेखि पश्चिम कुनासम्म आफ्ना लोक–रक धुन सुनाउने योजनाका साथ नेपथ्य यसै साता काठमाडौंबाट बाहिरिने भएको हो।

असुरक्षित सडकको सिकार भएका महावीर

वैज्ञानिक समाजवादी पार्टीमा जोडिएपछि सेलिब्रेटी छविप्रतिको मोह घट्दै गएको थियो। समानता र विभेदको अन्त्य उनका अर्जुन दृष्टि थिए। उनको उद्देश्य र काम जात व्यवस्था अन्त्य गर्नेमा केन्द्रित थियो।

के हो रामकुमारीको सन्देश?

खुलेको मुस्कानसहित उक्त तस्बिर सार्वजनिक भएपछि बाम एकताको आकलन धेरैले गरे। हुन पनि चुनावी मतपरिणाम आउँदै गर्दा बाम एकता गरेर नयाँ सरकार बनाउनुपर्ने धारणा एमाले र नेकपा एसका धेरै नेताको देखिन्छ।

धनुषा ४ मा कांग्रेसका यादवले ६८६ मतले लिए अग्रता

मतगणना जारी रहँदा नेपाली कांग्रेसका महेन्द्र यादवले आफ्नो अग्रता बढाउँदै लगेका छन्। मतगणनाको सुरुदेखि नै नेकपा (एमाले) रघुवीर महासेठले अग्रता लिएका थिए।

सरकार गठनको पहिलो प्रयास गठबन्धनले गर्ने, प्रधानमन्त्रीको दौडमा को–को?

सत्ता गठबन्धनकै सरकार बने प्रधानमन्त्री को? कांग्रेसभित्र कम्तीमा ५ आकांक्षी देखिँदा माओवादी अध्यक्ष प्रचण्ड पनि यसैको दौडधूपमा छन्।

धनुषा ४ मा रघुवीर महासेठलाई पछि पार्दै कांग्रेस उम्मेदवारको अग्रता

धनुषा ४ मा नेपाली कांग्रेसका उम्मेदवार महेन्द्र यादवले अग्रता लिएका छन्। आइतबार साँझबाट पछि परेका उनले पछिल्लो अपडेटअनुसार अग्रता कायम गरेका हुन्।

कर्जा-निक्षेप अनुपातमा राष्ट्र बैंक लचक

तोकिएको कर्जा–निक्षेप अनुपात नपुगे बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई लाग्ने जरीवानालाई तरलता जोखिममा समेत आधारित हुने गरी पुनरवलोकन गर्न सकिने व्यवस्था गरी लचकता अपनााएको हो।

थप समाचार

लुम्बिनी

घर बन्ने लोभमा ठगिए लुम्बिनीका सयभन्दा बढी स्थानीय

रुपन्देहीको दक्षिणी क्षेत्र मर्चबारका स्थानीयलाई एक युवाले घर बनाइदिन्छु भन्दै लाखौँ ठगी गरेका छन्। विदेशी दाताबाट सहयोग लिई घर बनाइदिने आश्वासन दिँदै रजिष्ट्रेशनका लागि लाखौं असूल गरी अहिले ती युवा फरार छन्।
नेपाल समय
लुम्बिनी

संरचना नबन्दै दाङमा कार्यालय नसार्न एमाले र कांग्रेसको माग

स्थायी राजधानी दाङमा संरचना नबन्दै बुटवलबाट मन्त्रालय सार्न लागेको भन्दै नेपाली कांग्रेस र एमालेले विरोध गरेका छन्।
नेपाल समय
लुम्बिनी

लुम्बिनी प्रदेशकी एक्ली 'नमुना'

गठबन्धनको मत प्राप्त गर्न नसकेर प्रतिनिधिसभातर्फ युवा तथा खेलकुद मन्त्री महेश्वरजंग गहतराजले निर्वाचन हार्दा उनीसँगै निर्वाचन अभियानमा रहेकी कृष्णा भने त्यही निर्वाचन क्षेत्रको प्रदेशतर्फ राम्रै मतान्तरले विजयी बनेकी हुन्।
नेपाल समय
लुम्बिनी

बौद्ध विश्वविद्यालयलाई अन्तर्राष्ट्रियस्तरको विश्वविद्यालय बनाइने

लुम्बिनी बौद्ध विश्वविद्यालयलाई सन् २०३० सम्ममा अन्तर्राष्ट्रिय स्तरको विश्वविद्यालयका रुपमा विकसित गरिने योजना सार्वजनिक गरेको छ।
नेपाल समय
लुम्बिनी

बाँकेमा गठबन्धनलाई धक्का: बहालवाला र पूर्वमन्त्री पराजित

देशभरिजस्तै बाँकेमा पनि मिश्रित परिणाम आए पनि एमाले निराश हुनु परेन। प्रतिनिधिसभा र प्रदेशसभा गरी नौवटा सिट रहेको बाँकेमा प्रतिनिधिसभाका तीन सिटमध्ये गठबन्धनले एउटा निर्वाचन क्षेत्र मात्रै जोगाउन सफल भयो।

सूचना विभाग दर्ता नं.

८५८-२०७५/७६

सम्पर्क

House -138, Suruchi Marg, New Baneshwor, Kathmandu, Nepal
फोन : +977-1-4790242 / +977-1-4790040
इमेल : nepalsamayanews@gmail.com
  • प्रबन्ध निर्देशक
    तरुणप्रताप शाह
  • प्रधान सम्पादक
    नारायण अमृत
  • महाप्रबन्धक
    जीवन तिम्सिना