शुक्रबार, मंसिर १६, २०७९

अमेरिकाका लागि राजदूत खत्री भन्छन्- नेपाल सानो देश होइन, अघि बढ्न प्रयासरत छ [अन्तर्वार्ता]

नेपाल समय  |  काठमाडौं, आइतबार, साउन १, २०७९

नेपाल समय

नेपाल समय

आइतबार, साउन १, २०७९, काठमाडौं

नेपाल समय

नेपाल र अमेरिकाबीच कूटनीतिक सम्बन्ध स्थापित भएको ७५औं वर्ष पुगेको छ। यही सेरोफेरोमा नेपाल र अमेरिकाबीचको सम्बन्ध थप कसिलो बनाउने चर्चा पनि भइरहेको छ। कतिपय सन्दर्भमा अमेरिकाका लागि नेपाली राजदूत श्रीधर खत्रीले गरिरहेको कूटनीतिक प्रयासको प्रशंसा पनि भइरहेको छ। राजदूत खत्रीसँग ‘दिस ईज अमेरिका एन्ड द वर्ल्ड’को २५४२औँ शृंखलामा डेनिस होलेले अमेरिकाका लागि नेपाली राजदूत श्रीधर खत्रीसँग गरेको कुराकानीको सम्पादित अंश

तपाईसँग बसेर गफ गर्न पाउनु सौभाग्यको विषय हो। यो ठाउँमा तपाईँको केही पृष्ठभूमि पनि रहेको छ, हैन र?
-धन्यवाद, मलाई पनि बोल्ने मौका दिनुभएकोमा। खासमा म यहीँ हुर्केको भनौँ। ३४ स्ट्रिटमा मेरो हालको कार्यालय छ। त्यसैले मेरो इतिहास पल्टाउने हो भने हामी लगभग ६० वर्ष पछाडिसम्म पुग्छौँ। वासिङ्गटन र न्यूयोर्क दुवै ठाउँमा मैले सार्वजनिक विद्यालय पढ्ने अवसर पाएँ। मैले न्यूयोर्कबाट उच्च शिक्षा हासिल गरेँ।

हामीले नेपालका बारेमा जान्ने पर्ने दुई–तीनवटा चिजहरु बताइदिनुहोस् न!
-सर्वप्रथम त हामीकहाँ सगरमाथा छ। १० वटामध्ये ८ वटा विश्वकै सर्वोच्च शिखर हामीकहाँ छन्। नेपाल गणतान्त्रिक देश हो। सुन्दर तथा प्यारो छ। विविधतामा एकता र सहिष्णुता कायम छ। नेपालजस्तो सानो देशमा लगभग १२९ वटा भाषा बोलिन्छन् भन्ने कुरा पत्याउन सक्नुहुन्छ? 

नेपालीहरु त्यति धेरै विधिता हुँदा पनि सबैजना मिलेर बस्छन्?
-नेपालको सुन्दरता नै त्यही हो। सबैजना बीच अतुलनीय सद्भाव र सहिष्णुता छ। जहाँसम्म मलाई लाग्छ, तपाईँको भेट नेपालीसँग भयो भने ठ्याक्कै थाहा पाइहाल्नुहुन्छ। उसको सरल, मिलनसार व्यक्तित्व र उदारताले तपाईँलाई यो नेपाली हो भन्ने संकेत दिइहाल्छ।

आधारभूत कुराहरुबारे छलफल गरौँ। नेपालको राजधानी, जनसंख्या र तपाईंले भनेजस्तो हिमाल, भौगोलिक बनोटबारे कुरा गरौँ न त।

-नेपाललाई विश्वका अरु देशसँग तुलना गर्ने हो भने हाम्रो जनसंख्या लगभग ३ करोड छ। तथ्यांक अनुसार विश्वको ४९ औँ धेरै जनसंख्या भएको देशमा पर्दछ। सानो भन्दैमा निकै सानो पनि छैन। लगभग डेढ लाख वर्ग किलोमिटरको छ, नेपाल। जसको मतलब विश्वमा १०० भन्दा बढी नेपालभन्दा साना देश छन्। तर, दुई विशाल देशहरुको माझमा चेपिएको भएर सायद नेपाल निकै सानो देश देखिन्छ। चीन र भारत दुवैको अर्थतन्त्र राम्ररी फस्टाएको छ। अनि जनसंख्या पनि १ अर्बमाथि छ। त्यसैले पनि, नेपाल सानो हुनु भनेको सापेक्षिक कुरा मात्र हो। 

चीन र भारत दुवैका माझमा हुँदा स्थिति नाजुक नै देखिन्छ नि। त्यसका लागि नेपालको वैदेशिक नीति कस्तो छ? 
-नाजुक त छ नै। तर, मेरो विचारमा हाम्रो भूराजनीतिक स्थिति लाभदायक पनि छ। वैदेशिक नीतिको कुरा गर्ने हो भने हाम्रो नीति छर्लङ्ग छ, कतैतिर पनि झुकाव छैन। यस कुरालाई हाम्रो संविधानले पनि प्रष्ट्याएको छ। त्यसैले, विश्वव्यापी शक्तिहरुका बीचमा हुनु भनेको पनि फाइदाजनक नै हुन्छ जस्तो मलाई लाग्छ। 

यहाँ अमेरिकामा हामीलाई कहिलेकाहीँ भौगोलिक चुनौती महसुस हुन्छ। जब नेपाल भनिन्छ, मान्छेहरुले तिब्बत सोच्छन्। भुटान सोच्छन्। छरछिमेकको परिचयबाट नेपाललाई कसरी छुट्याउन सकिएला?
-सन् १९६४ मा जब म अमेरिका आएँ, अनि मान्छैहरुले मलाई ‘तिमी कहाँबाट हो’ भनेर सोद्धा जब म ‘नेपाल’ भनेर जवाफ दिन्थेँ, उनीहरुको प्रतिकृया ‘ए.. अँ न्यापल्स (ईटालीको सहर) भन्ने गर्थे। धन्न अहिले तिब्बत, भूटान भए पनि नजिक नजिक पुगिँदैछ। दुई ठूला राष्ट्रहरुका बीचमा रहेको नेपालको छिमेकी हो, भुटान। सार्क सदस्य दक्षिण एसियाली राष्ट्रहरु वरिपरी छन्।  यही सबैका आसपासमा छ, नेपाल।

अनि विश्वकै विशेष क्षेत्रमा पनि, हैन र?
-एकदमै। नेपाल घुम्ने पर्यटकहरुको पनि यस्तै भनाइ हुन्छ।

तपाईंले अघि भनेजस्तै सगरमाथा, हिमालयका बारेमा सोच्दा मेरो मनमा अर्को कुराको खुलदुली जाग्यो। यी विशाल हिमश्रृंखलाहरुले यहाँका जनतामा कस्तो मानसिक छाप छोडेको छ?
-वास्तवमा नेपालीमा अभिमानको भाव जगाएको छ। अग्लाअग्ला हिमाल र पहाडका माझ जीवन अति कष्टकर भए पनि उनीहरु कडा परिश्रम र लगशीलताका साथ जीवनशैलीलाई सरल बनाउन तल्लीन छन्। कहिलेकाहिँ पानी लिन समेत लामो दूरी हिँड्नुपर्छ। त्यो पनि उकालो(ओरालो। तर नेपाल पहाडै(पहाडले मात्र भरिएको भने छैन। दक्षिणतिर समथर तराई छ। त्यसैले नेपाल भनेको तराई दूरदराज र पहाड सबैको सुन्दर सम्मिश्रण हो।

सगरमाथा मात्रले नेपालमा कस्तो प्रभाव पारेको छ?
-सगरमाथाले हाम्रो अस्तित्वलाई नक्सामा कायम गर्दछ। जब(जब म कोहि नयाँ मान्छे भेट्छु, उनीहरुलाई सिधै सगरमाथा भन्दिन्छु। त्यति सुन्नासाथ उनीहरुले बुझिहाल्छन्। एक हिसाबले सगरमाथा हाम्रो पहिचान हो। यसले पर्यटन प्रबद्र्धनमा समेत ठूलो भूमिका निर्वाह गर्दछ।

चीन र भारत दुवैको अर्थतन्त्र राम्ररी फस्टाएको छ। अनि जनसंख्या पनि १ अर्बमाथि छ। त्यसैले पनि, नेपाल सानो हुनु भनेको सापेक्षिक कुरा मात्र हो। 

३ करोड आसपास जनता भएको देशको अर्थतन्त्र सञ्चालनको प्रमुख तत्व के छ?
-अधिकांश रुपमा खेती/किसानी नै हो। करीब ७० प्रतिशत नेपाली कृषिमै निर्भर छन्। तर, विगतका केहि वर्षयता सेवा क्षेत्रले पनि राम्रो पकड लिएको छ। नेपालको जीडीपी करिब ३५ बिलियन अमेरिकी डलरको छ। जुन विकसित राष्ट्रहरुको तुलनामा धेरै त अवश्य हैन तर पनि नेपाल अघि बढ्न प्रयासरत छ। 

अनि व्यावसायिक दृष्टिकोणबाट चाहीँ नेपाल कुनकुन राष्ट्रसँग संलग्न छ?
-तपाईंले अनुमान लाएझैँ मु्ख्यतस् दुई छिमेकी राष्ट्रहरुसँग। चीनसँग व्यापारिक सम्बन्ध विस्तार हुँदैछ। भारतसँग नै बढी व्यवसाय हुन्छ। अमेरिका र युरोपेली संगठनसँग पनि व्यवासियक हिसाबले उल्लेख्य विस्तार हुँदैछ।

नेपाल र संयुक्त राज्य अमेरिकाबीच कस्ता सरसामानको बिक्रीवितरण हुने गरेको छ? 
-धैरैजसो त्यही औषधिमुलो, ईलेक्ट्रोनिक ग्याजेट, टेकनिकल सामानहरु अमेरिकाबाट नेपाल जान्छन्। नेपालबाट अमेरिका आउने भनेको विश्वप्रसिद्ध नेपाली कार्पेट, जडीबुटीहरु हुन्।  यहाँ भएका ठूला कम्पनीहरुसँग पनि नेपालबाट आउने सामानको बजारीकरणबारे हामी कुरा गरिरहेका छौँ।

के अमेरिकी कम्पनीहरुलाई नेपालमा लगानी गर्ने मौका मिल्नसक्छ?
-पक्कै पनि। विगतमा पनि प्रयासहरु भएका थिए। अनि अहिले पनि हामी यसबारे छलफल गरिरहेकै छौँ। लगाानीकर्ताहरुका लागि जलविद्युत प्रमुख आकर्षणको विषय हुन्छजस्तो मलाई लाग्छ। सौर्य उर्जाजस्ता उर्जाका अन्य विधामा पनि लगानी गर्न सकिन्छ।

नेपाल समय

मेरो एजेन्डामा भएको अर्को राम्रो लगानीको विधा भनेको आईटी क्षेत्र पनि हो। किनभने मलाई अझै लाग्छ कि नेपालमा आईटी क्रान्ति भित्रिएकै छैन। आजभोलि हरेक कुरा आइटीसँग समबन्धित छन्। त्यसकारण मलाई लाग्छ नेपालमा आईटी विकासको आधार निर्माण गर्न एकदम जरुरी छ। हानीरहित उर्जाश्रोत पनि काफी छन्, यसका लागि। हामीसँग उच्चकोटीका सफ्टवेयर ईन्जिनियर पनि छन्। बस् बाँकी भनेको आईटीको बजार व्यवस्थापन र ठूला कम्पनीहरुलाई स्वागत मात्र हो।

तपाईंले आईटीको कुरा गरिरहँदा, शिक्षाको विकास पनि एकदम राम्रो गतिमा भएको छ, नेपालमा। यसबारे केही बताइदिनुहोस् न।
-नेपालमा शिक्षा विकासको कुरा गर्ने हो भने अमेरिकाको ठूलो सहयोग छ। हामीले अमेरिकाकै सहयोगको नतिजा देखिरहेका छौँ। थुप्रै विश्वविद्यालयदेखि लिएर मेडिकल कलेजहरु स्थापना भएका छन्। जसले अब्बल डाक्टर, नर्सहरु उत्पादन गरेका छन्। हाम्रा नर्सहरु विदेशमा पनि उत्तिकै कार्यरत छन्। अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा सेवा दिइरहेका छन्। पहिले नदेखिने शैक्षिक विकास अहिले छ्याप्छ्याप्ति देखिन थालेका छन्। 

तपाईँले अघि नेपालीहरु मिलनसार, दयालु हुने कुरा गर्दैहुनुहुन्थ्यो। फेरि त्यसलाई कोट्याउन चाहेँ। तपाईं नेपालीहरुको चालचलनलाई कसरी व्याख्या गर्नु हुन्छ? अथवा भनौँ नेपालीहरुको संस्कारको मुटुमा के छ? 
-नेपालीहरुको खुलापन र हार्दिकतापूर्ण स्वागत र सत्कार नै अरुभन्दा भिन्न छ जस्तो लाग्छ मलाई। नेपालीहरु निसंकोच नै मिजासिला र मिलनसार पनि छन्। उनीहरु आफ्ना पाहुनाका बारेमा जान्न पनि उत्तिकै उत्सुक हुन्छन्। ठ्याक्कै उदाहरण दिएर भन्ने हो भने- तपाईँ नेपाल घुम्दै हुनुहुन्छ र कतै पुगेर कसैलाई बाटो सोध्नुभयो भने तपाईं बाटो देखाउने भन्दा पहिला ‘किन हतार गर्नुभएको? यता आउनुहोस्, बस्नुहोस्, आराम गर्नुहोस् अनि जानू' भन्ने सुन्नुहुनेछ।

यसबारे अलि गहिरिएर कुरा गर्नुपर्दा यहाँका मानिसमा धर्मले कस्तो प्रभाव पारेको छ? बौद्ध र हिन्दु धर्मले संस्कार र संस्कृतिलाई कसरी छुट्टै रुप दिएको छ?
-नेपालमा करिब ८० प्रतिशत हिन्दु  धर्मावलम्वी छन्। तर, नेपाल धर्म निरपेक्ष राष्ट्र हो। हाम्रा लागि यस विषयमा कयौँ गर्वका कुराहरु छन्। भगवान् श्री रामकी श्रीमती सीता माताको जन्मस्थान हो, नेपाल। नेपाल र नेपालीका लागि यो एकदमै महत्वपूर्ण धार्मिक तथा मार्मिक कुरा हो। भगवान बुद्धको जन्मथलो पनि नेपाल नै हो। उहाँको जन्मस्थललाई छुट्टै महिमासहित विकास गरिएको छ। विश्वभरका धर्मावलम्बीहरुका लागि यी दुवै क्षेत्र एकदमै प्यारा तथा सम्मानयोग्य छन्।

त्यसो भए दुईवटै मुख्य धर्मस्थली तपाईँहरूसँग छन्?
-हामी उहाँहरु हुर्केको भूमिमा हुर्किन पाउँदा आफैंलाई गरौवान्तवि तथा भाग्यशाली महसुस गर्छौं।

सामान्यतया, नेपालबारे कुरा गर्दा मानिसहरुले राजतन्त्रसहितको राज्य भनेर चिन्दछन्। अलिकति इतिहास पनि बताइदिनुहोस् न।
-केही समयअघिसम्म नेपालमा राजतन्त्र नै थियो। ससाना टुक्रे राज्यहरुको एकीकरण गर्दै राजा पृथ्वीनारायण शाहले सिङ्गो नेपालको निर्माण गरेका हुन्। नेपालको र संयुक्त राज्य अमेरिकाको एकिकरण लगभग उस्तै समयमा भएको थियो। तर हाम्रोमा करिब २४० वर्षसम्म राजतन्त्र रह्यो। र सन् २००६ मा मात्र नेपाल राजतन्त्रबाट मुक्त भई संघीय गणतन्त्रमा प्रवेश गरेको हो। 

नेपालमा सन् २००० ताका राजपरिवारको दर्दनाक हत्या भएको थियो। मैले यस विषयलाई जोड्नुको कारण भनेको सम्पूर्ण राजपरिवारको हत्या भएको थियो। अहिले तपाईं अमेरिकामा हुनुहुन्छ। यहाँ टेक्सासमा त्यस्तै छ। हप्तैपिच्छे  सार्वजनिक स्थानहरुमा गोली चल्छन्, मान्छे मर्छन्। तपाईं पनि नेपालमा यस्तै पार गरेर आउनुभएको हो। एउटा मानवका रुपमा तपाईं अहिले अमेरिकामा के देख्नुहुन्छ? 
-राजपरिवारको हत्याको कुरा गरौँ।  त्यस्तो हत्या हुन्छ भनेर कुनै पनि कोणबाट कल्पनासमेत गर्न सकिँदैन। अझ मैले चिनेका नजिकका केही मान्छेहरु पनि मारिएका थिए, त्यस घटनामा। दुर्घटनाबारे विभिन्न सिद्धान्तहरु छन्। केन्नेडीको हत्याको षड्यन्त्रका सिद्धान्तहरुजस्तै। सायद यी अझै दशकौँसम्म रहस्य रहिरहनेछन्। तर यहाँ भइरहेका हत्या-हिंसाका दुर्घटनाबारे कुरा गर्ने हो भने यहाँ बालबालिका र निर्दोष जनता मारिएको दृष्य साह्रै हृदय विदारक छन्। हतियार नियन्त्रण, सामाजिक सहिष्णुताजस्ता विषय अमेरिकी सरकारका लागि निकै ठूलो चुनौती बनेको छ। आपराधिक सोच भएका व्यक्तिको पहिचान गर्नसके पनि यस्ता दुर्घटना न्यूनिकरण गर्न सकिन्थ्यो।

हतियार स्वामित्वबारे हामीले सिक्न सक्ने कस्ता नियम छन्, नेपालमा? 
-नेपालमा हतियारबारे एकदमै कडा कानुन छ। माओवादी आन्दोलनमा पनि उनीहरुलाई निकै मुस्किल परेको थियो, बन्दुक पाउन। हतियार नियन्त्रण र अनुमतिबारे नियम साह्रै कडा छ। सिकार खेल्नका लागि मात्र सीमित प्रकारका बन्दुक प्रयोग गर्न पाइन्छ। सामान्य व्यक्तिले पेस्तोल बोक्न पाउँदैन। शक्तिशाली राईफल पनि बोक्न पाउँदैन। 

संघीय लोकतान्त्रिक गणतन्त्र भएको देशबाट तपाईं आउनु भएको छ। अमेरिकाका बारेमा कुरा गर्ने हो भने समयक्रममा हामी निकै ध्रुविकृत देखिन्छौँ।  हाम्रो गणतान्त्रिक प्रणालीमाथि समयसमयमा चुनौती देखा पर्छन्। यसबारे तपाईँको धारणा कस्तो रहेको छ?
-अहिले अमेरिकी प्रणालीमाथि देखा परेका चुनौती मैले कहिल्यै देखौंला भनेर कल्पना गरेको थिइनँ। सँगै अमेरिकी गणतन्त्र बुझेको हुनाले म यति भन्नसक्छु कि यसरी समयसमयमा देखिने चुनौती र विभाजनले कुनै पनि दीर्घकालिन असर पार्नेछैन। इतिहास हेर्ने हो भने अमेरिकी गणतन्त्र आफैँमा निकै बलियो छ। अमेरिकाका संस्थापकहरुले त्यति सजिलै यस्तो महान् राष्ट्रको निर्माण गरेका होइनन्। 

नेपाल समय

निकै गहन विचार र वादविवादको प्रतिफल हो, अमेरिकी गणतन्त्र। तपाईंहरुसँग सधैँ कता जाने के गर्ने भन्ने आधार छ। हरेक समाजले चुनौती सामना गर्नुपर्दछ र अहिले अमेरिका त्यहि परिस्थितिबाट गुज्रिरहेको छ। जुन अमेरिकाले निश्चय नै सफलतापूर्वक सामना गर्नेछ। 

अहिले नेपालमा रहेको सरकारले कसरी काम गरिरहेको छ?
-राजतन्त्रपछि नेपालीहरुले निकै महत्वकांक्षी छलाङ मारे। फलस्वरुप केन्द्रिकृत सरकारको अन्त्य गर्दै संघीय व्यवस्थासहितको गणतन्त्र भित्रियो। नेपाल प्रदेशहरुमा विभाजित भयो अनि तिनका प्रतिनिधीमण्डल गठन गरिए। साथै केन्द्रीय सरकार पनि रह्यो। साँच्चै भन्नुपर्दा सबै देशहरु एक(एक कदम गर्दै अघि बढ्ने हुन्, सिक्ने हुन्। हामी अहिले सिकारु नै हौँ। म चाहिँ नेपालको गणतन्त्रलाई ‘विकसिल गणतन्त्र’ भन्न रुचाउँछु।

मलाई यो कुरा साह्रै चित्तबुझ्दो लाग्यो। वैदेशिक लगानी आकर्षित गर्नु एक ठाउँमा छ। तपाईं यहाँ अमेरिकामा आफ्नो भूमिका र लक्ष्यलाई कसरी व्याख्या गर्नुहुन्छ?
-संसदमा मिनेनियम च्यालेन्ज कर्पोरेशन (एमसीसी) पारित हुँदा म अमेरिकामै थिएँ। जसको मतलब मेरा लागि अमेरिकामा थुप्रै ढोका खुले। अनि पेन्टागन, यूएसएडमा रहेका इस्टमित्रहरुले मलाई न्यानो अभिवादनसहित स्वागत गर्नुभयो। मेरो बाटोमा हरेक पाइला साथ दिनुभएको पनि छ। जसका लागि म निकै आभारी छु। राजनीतिक स्तरमा मेरो लक्ष्य भनेको नेपाल र अमेरिकाको ७५ वर्षे लामो सम्बन्धलाई आउँदा दिनमा अझ प्रगाढ बनाउनु हो।

व्यापारदेखि लिएर अन्य थुप्रै आर्थिक सम्भावना पनि बोकेको छ, हाम्रो सम्बन्धले। अमेरिकाको नेपालसँगको व्यवसायिक नाता अरु देशहरुभन्दा भिन्न छ। यस कुरामा ध्यान दिन जरुरी छ। लगानी कै कुरा जोड्दा म अमेरिकाले नेपालको आईटी क्षेत्रमा योगदान र्पुयाएको हेर्न चाहन्छु। साथै हाम्रो कार्पेट उद्योगजस्ता उद्योगधन्दाका लागि सहज बाटो निर्माण होस्। 

राज्य विभागबाट तपाईंले चिनेका वरिष्ठ अधिकारी अथवा हामी पत्रकारिताको सिलसिलामा नेपाल जाने हो भने तपाईं हामीलाई के देखाउन चाहनुहुन्छ?
-फेरि उही कुरा जोड्न चाहेँ। हामीकहाँ भरपुर विविधता छ। धर्म, संस्कृति, दैनिक जनजीवन। सबैतिर विविधता पाउनुहुनेछ। नेपालीहरू मिलनसार छन्, मेहनती छन्, उद्यमशील छन्। नेपाल भर्खर मात्र विश्वसामु देखा पर्दैछ। त्यसकारण मलाई लाग्छ कि विश्वसामु परिचय दिन पाउनु नेपालका लागि एकदमै फलदायी हुन्छ।

तपाईँले संयुक्त राष्ट्रसंघका लागि काम गर्नुभयो। सरकारका लागि काम गर्नुभयो। अमेरिकामा आउजाउ भइरहन्छ। २७ वर्ष विश्वविद्यालयमा राजनीतिशास्त्रको प्राध्यापकका रुपमा सेवा गर्नुभयो। खेलकुद रुचाउनुहुन्छ। परिवारलाई माया गर्नुहुन्छ। यो लामो यात्रामा व्यक्तिगत तहमा तपाईँले सिक्नुभएको एउटामात्र तपाईँका लागि अति महत्वपूर्ण सिकाई के हो? जसले तपाईँलाई मानवका रुपमा जीवन चलाउन सहयोग गरेको छ?
-सिक्न कहिल्यै रोक्नुहुँदैन। र यो कहिल्यै रोकेर रोकिँदैन पनि।  यो कुरा मैले सानैमा सिकेँ। मेरो जीवनको पाठ नै यही हो। 

यसले तपाईंको जीवनलाई कसरी आकार दिएको छ?
-मलाई सिकिरहन मनपर्छ। देशबारे पढ्छु। विभिन्न कुराहरुबारे ज्ञान हासिल गर्न रुचाउँछु। तपाईंसँग खुलापनका साथ वार्तालाप गर्न सिकेँ। कोभिड माहामारीका बेला पकाउन सिकेँ। त्यसैले सिक्ने काम कहिल्यै रोकिँदैन।
भिडियो

प्रकाशित: July 17, 2022 | 17:52:31 काठमाडौं, आइतबार, साउन १, २०७९

तपाईं को प्रतिक्रिया

ट्रेंडिंग

काठमाडौं महानगरको प्रस्टीकरण : तीन निकायको सहकार्यमा अनधिकृत सुकुम्बासी बस्ती हटाउँछौं

राष्ट्रिय भूमि आयोगले काठमाडौं नगरभित्रका सुकुम्बासीको समस्या समाधान गर्न ढिलाइ गरेपछि आफैं अगाडि सर्नुपरेको प्रस्टीकरण काठमाडौं महानगरले दिएको छ।

समानुपातिकतर्फ १ करोड मतगणना हुँदा कुन दललाई कति?

निर्वाचन आयोगका अनुसार आज बिहान ९ बजेसम्म एक करोड आठ लाख दुई हजार ९०७ मतगणना भएको छ।

देशव्यापी सांगीतिक यात्रामा निस्किँदै नेपथ्य

देशको पूर्वी कुनादेखि पश्चिम कुनासम्म आफ्ना लोक–रक धुन सुनाउने योजनाका साथ नेपथ्य यसै साता काठमाडौंबाट बाहिरिने भएको हो।

असुरक्षित सडकको सिकार भएका महावीर

वैज्ञानिक समाजवादी पार्टीमा जोडिएपछि सेलिब्रेटी छविप्रतिको मोह घट्दै गएको थियो। समानता र विभेदको अन्त्य उनका अर्जुन दृष्टि थिए। उनको उद्देश्य र काम जात व्यवस्था अन्त्य गर्नेमा केन्द्रित थियो।

के हो रामकुमारीको सन्देश?

खुलेको मुस्कानसहित उक्त तस्बिर सार्वजनिक भएपछि बाम एकताको आकलन धेरैले गरे। हुन पनि चुनावी मतपरिणाम आउँदै गर्दा बाम एकता गरेर नयाँ सरकार बनाउनुपर्ने धारणा एमाले र नेकपा एसका धेरै नेताको देखिन्छ।

धनुषा ४ मा कांग्रेसका यादवले ६८६ मतले लिए अग्रता

मतगणना जारी रहँदा नेपाली कांग्रेसका महेन्द्र यादवले आफ्नो अग्रता बढाउँदै लगेका छन्। मतगणनाको सुरुदेखि नै नेकपा (एमाले) रघुवीर महासेठले अग्रता लिएका थिए।

सरकार गठनको पहिलो प्रयास गठबन्धनले गर्ने, प्रधानमन्त्रीको दौडमा को–को?

सत्ता गठबन्धनकै सरकार बने प्रधानमन्त्री को? कांग्रेसभित्र कम्तीमा ५ आकांक्षी देखिँदा माओवादी अध्यक्ष प्रचण्ड पनि यसैको दौडधूपमा छन्।

धनुषा ४ मा रघुवीर महासेठलाई पछि पार्दै कांग्रेस उम्मेदवारको अग्रता

धनुषा ४ मा नेपाली कांग्रेसका उम्मेदवार महेन्द्र यादवले अग्रता लिएका छन्। आइतबार साँझबाट पछि परेका उनले पछिल्लो अपडेटअनुसार अग्रता कायम गरेका हुन्।

कर्जा-निक्षेप अनुपातमा राष्ट्र बैंक लचक

तोकिएको कर्जा–निक्षेप अनुपात नपुगे बैंक तथा वित्तीय संस्थालाई लाग्ने जरीवानालाई तरलता जोखिममा समेत आधारित हुने गरी पुनरवलोकन गर्न सकिने व्यवस्था गरी लचकता अपनााएको हो।

थप समाचार

नेपाल समय
संवाद

सरकार कांग्रेसकै नेतृत्वमा बन्छ, जनताको चाहनालाई केन्द्रमा राख्ने छौं : प्रकाशशरण महत [अन्तरवार्ता]

नयाँ पीढीको अपेक्षामा खरो उत्रिनुपर्ने देखियो। पार्टी, व्यक्तिको लाभहानीभन्दा माथि उठेर देश र जनताको लाभ हानीमा ध्यान केन्द्रित गर्नुपर्छ। उच्च कर्तव्यनिष्ठताका साथ रातदिन आफ्नो जिम्मेवारीप्रति पूर्ण जिम्मेवार भएर काम गर्नुपर्छ। त्यसपछि यो निराशाको माहौल हटेर हामीप्रति विश्वासको वातावरण बन्ने छ।
नेपाल समय
संवाद

मतदानको निष्पक्षतामा असर पार्ने जो कोहीलाई पनि कारबाही हुन्छ : दिनेशकुमार थपलिया [अन्तर्वार्ता]

मतदान शुरू हुने दिनभन्दा ४८ घण्टा अघिदेखि अर्थात आज राति १२ बजेदेखि मतगणना सम्पन्न नभएसम्म मदिरा बिक्री वितरण तथा सेवन गर्ने/गराउने कार्यलाई पूर्ण रूपले निधेष गर्ने व्यवस्था मिलाउन जिल्ला आचारसंहिता अनुगमन समिति र स्थानीय प्रशासनलाई सक्रिय बनाइएको छ।
नेपाल समय
संवाद

मकवानपुरबासीको मन र मत पाउन प्रत्यक्ष चुनावमा होमिएकी हुँः महालक्ष्मी उपाध्याय [अन्तर्वार्ता]

मैले सांसदमात्रै बन्न उम्मेदवारी दिएकी होइन। सांसद बन्नकै लागि भए समानुपातिकको पहिलो नम्बरमा बस्थें। नेताहरूले समानुपातिकको सूचीमा बस्न आग्रह गरे पनि प्रत्यक्षतर्फ नै उम्मेदवार बन्ने अठोट लिएर मकवानपुरबासीको मन र मत पाउन चुनावी मैदानमा होमिएकी हुँ।
नेपाल समय
संवाद

शेरबहादुरजीले विश्राम लिनुपर्छ, प्रधानमन्त्री म बन्छु : शशांक कोइराला

मान्छेले राजनीति किन गर्छ? राजनीति गरिसकेपछि सबैभन्दा माथिल्लो तलामा जाने चाहना हुन्छ। त्यो चाहना मेरो पनि छ। म प्रधानमन्त्रीको बलियो उम्मेदवार पनि हो। पार्टीभित्र कुरा भइसकेको छैन तर म प्रधानमन्त्री बन्न बलियो दाबी गर्ने व्यक्ति हुँ।
नेपाल समय
संवाद

दलका घोषणापत्र बनाउने अर्थविद् लेखनदास मात्रै हुन् : डा. विमल कोइराला [अन्तर्वार्ता]

राजनीतिक दलले जारी गरेका घोषणापत्र वाचाकबुल र आश्वासन दिने तर काम नगर्नेहरूको फेहरिस्त मात्र हो। राजनीतिक दलहरूका बीचमा कति हावादारी गफ लेख्ने भन्ने प्रतिस्पर्धा चलिरहेको छ। जसले बढी हावादारी कुरा घोषणापत्रमा लेख्छ, उही जनताको बीचमा लोकप्रिय हुन्छ भन्ने भ्रम छ।

सूचना विभाग दर्ता नं.

८५८-२०७५/७६

सम्पर्क

House -138, Suruchi Marg, New Baneshwor, Kathmandu, Nepal
फोन : +977-1-4790242 / +977-1-4790040
इमेल : nepalsamayanews@gmail.com
  • प्रबन्ध निर्देशक
    तरुणप्रताप शाह
  • प्रधान सम्पादक
    नारायण अमृत
  • महाप्रबन्धक
    जीवन तिम्सिना