शुक्रबार, मंसिर २३, २०७९

घट्दैछ वाणिज्य बैंकहरूको लाभांश दर, खराब कर्जाको तथ्यांकमा पनि निगरानी

शर्मिला ठकुरी  |  काठमाडौं, बुधबार, असोज ५, २०७९

शर्मिला ठकुरी

शर्मिला ठकुरी

बुधबार, असोज ५, २०७९, काठमाडौं

नेपाल समय

काठमाडौं- नेपाल राष्ट्र बैंकले ८ वाणिज्य बैंकको नाम नै तोकेर ग्राहकबाट लिइएको बढी प्रिमियम फिर्ता गर्न निर्देशन दिएको छ। ती बैंकले ग्राहकबाट बढी प्रिमियम लिएर नाफा बढाएको ठहर गर्दै राष्ट्र बैंकले ग्राहकलाई नै प्रिमियम फिर्ता गर्न निर्देशन दिएको छ। 

८ वटा मात्र होइन, राष्ट्र बैंकले हाल सबै बैंकहरुको क्रमशः ब्यालेन्ससिटको अध्ययन गरिरहेको छ। प्रिमियम बढी लिएको पाइएमा अन्य बैंकलाई पनि सोही निर्देशन दिने राष्ट्र बैंकले जनाएको छ। राष्ट्र बैंकको यो कदमले गत आर्थिक वर्षमा बैंकले कमाएको भनेर यसअघि सार्वजनिक भएको तथ्यांकभन्दा नाफा घट्न जानेछ। नाफा घटेपछि लगानीकर्तालाई दिने लाभांश पनि घट्ने पक्का छ। 

सम्बन्धित बैंकले नै प्रकाशित गरेको गत आर्थिक वर्षको अपरिष्कृत वित्तीय विवरणअनुसार गत आर्थिक वर्षमा २६ वटा वाणिज्य बैंकले ७४ अर्ब ८० करोड १४ लाख रुपैयाँ नाफा कमाएका छन्। जुन अघिल्लो आर्थिक वर्षको तुलनामा २३.१४ प्रतिशतले बढी हो। नेपाल राष्ट्र बैंकको गुनासो इकाइमा गुनासाको चाङ लागेपछि केन्द्रीय बैंकको बैंक तथा वित्तिय संस्था नियमन विभागले सबै बैंकको ब्यालेन्ससिट मिहिन ढंगले अध्ययन गर्न थालेको हो। 

‘नेपाल राष्ट्र बैंकले प्रत्येक वाणिज्य बैंकको ब्यालेन्ससिट एकएक गरी जाँच गरिरहेको छ। पहिलो चरणमा ८ वटाको ब्यालेन्ससिटमा मात्र कैफियत देखिएको छ। अध्ययनका क्रममा कति वटाको देखिने हो? पछि मात्र भन्न सक्छौँ,’ नियमन विभागका एक कर्मचारीले नेपाल सयमसँग भने। ग्राहकबाट लिइएको बढी प्रिमियम नाफामा नघटाए राष्ट्र बैंकले ब्यालेन्ससिट स्वीकृत गर्नेछैन। बढी प्रिमियम फिर्ता गर्नुपर्दा केही बैंकको नाफा ४० प्रतिशतसम्म घट्न सक्ने ती अधिकारीको भनाइ छ। 

राष्ट्र बैंकको यो कदमले गत आर्थिक वर्षमा बैंकले कमाएको भनेर यसअघि सार्वजनिक भएको तथ्यांकभन्दा नाफा घट्न जानेछ। नाफा घटेपछि लगानीकर्तालाई दिने लाभांश पनि घट्ने पक्का छ। 

गत आर्थिक वर्षमा वाणिज्य बैंकहरूले सार्वजनिक गरेको अपरिष्कृत वित्तीय विवरणअनुसार सरदरमा लाभांश क्षमता १८.९ प्रतिशत छ। सो रकम नाफा मात्र नभएर सेयरधनी कोषमा रहेको रकमलाई समेत समेट्दा औषतमा देखिन आएको रकम हो। राष्ट्र बैंकले पछिल्लो समयमा अपनाएको नीति सम्पूर्ण रुपमा लागू गर्दा बैंकको लाभांश उच्च दरमा घट्ने भन्दै बैंकका लगानीकर्ता पनि चिन्तित देखिएका छन्। 

खराब कर्जा अनुपातमा पनि शंका
अन्तराष्ट्रिय मुद्रा कोष (आइएमएफ)ले पटकपटक नेपालका बैंकहरुको खराब कर्जा (एनपीएल) अनुपातमा प्रश्न उठाउँदै आइरहेको छ। राष्ट्र बैंकसँगको छलफलमा उनीहरुले नेपालका वित्तीय संस्थाको एनपीएल अपत्यारिलो रहेको भन्दै प्रश्न उठाउने गरेका छन्। गत आर्थिक वर्षको अन्त्यसम्ममा वाणिज्य बैंकहरुको एनपीएल १.२ प्रतिशत मात्र रहेको छ।

विश्वव्यापी रुपमा फैलिएको कोभिडका कारण अन्य देशमा बैंकको एनपीएल बढेपनि नेपालका बैंकको भने एक प्रतिशतको हाराहारीमा मात्र रहनु अस्वाभाविक रहेको आइएमएफको तर्क छ। अन्तर्राष्ट्रिय निकायले समेत एनपीएलमा प्रश्न उठाएपछि नेपाल राष्ट्र बैंकले समयमा नै चुक्ता भएपनि उद्देश्यअनुसार लगानी नगरेको पाइए सो कर्जा पनि खराब कर्जामा राख्नुपर्ने व्यवस्था गरेको छ। साथै त्यस्तो कर्जामा पनि शतप्रतिशत प्रोभिजनिङ गर्नुपर्ने व्यवस्था गरेको छ। 

पछिल्लो समयमा कृषि कर्जाको नाममा ऋणीहरुले कर्जा लैजाने र जग्गा प्लटिङमा लगानी गर्ने गरेको गुनासो राष्ट्र बैंकमा आएपछि मिहिन ढंगले बैंकहरूको कर्जाको पनि अध्ययन गरिरहेको बताएको छ।

'हामीले केही बैंकको कर्जाको नमुना सर्वेक्षण गरेका थियौँ, सोही क्रममा केही बैंकहरुबाट गएको कर्जा उद्देश्य विपरीत प्रयोग भएको देखिएको छ,' नियमन विभागका ती कर्मचारीले भने, 'समयमा नै ऋणको ब्याज र सावा तिरिरहेको ऋणीलाई बैंकको असल ऋणीमा पारेका छन्। तर अब भने उद्देश्यअनुसार लगानी नगर्ने ऋणीलाई पनि खराब ऋणीमा राखेर बैंकहरुलाई प्रोभिजनिङ गर्न लगाउने तयारी भइरहेको छ।' त्यसो भएमा बैंकहरुको एकातिर एनपीएल बढ्ने छ भने अर्कोतिर नाफा कम देखिने छ। जसका कारण लगानीकर्ताले पाउने लाभांश खुम्चने छ। 

पुँजी पर्याप्तता अनुपातमा कमी आउँदा पनि लाभांश रोक्ने डर
नेपाल राष्ट्र बैंकले गरेको व्यवस्था अनुसार बैंकहरूको कोर पुँजी पर्याप्तता अनुपात (सीसीएआर) ८.५ प्रतिशत र पुँजी पर्याप्तता अनुपात (सीएआर) ११ प्रतिशत हुन अनिवार्य छ। कर्जा विस्तार गर्न चाहेमा भने यस्तो अनुपात सीसीएआर १० प्रतिशत र सीएआर १२ प्रतिशत हुनु अनिवार्य हुन्छ।

पछिल्लो समयमा कृषि कर्जाको नाममा ऋणीहरुले कर्जा लैजाने र जग्गा प्लटिङमा लगानी गर्ने गरेको गुनासो राष्ट्र बैंकमा आएपछि मिहिन ढंगले बैंकहरूको कर्जाको पनि अध्ययन गरिरहेको बताएको छ। 

नेपाल राष्ट्र बैंकको तथ्यांक अनुसार गत आर्थिक वर्षमा कुनै पनि बैंकको सिसिआर ८ .५ प्रतिशत र सिएआर ११ प्रतिशत भन्दा कम छैन। यदि यसो भएमा राष्ट्र बैंकले लाभांश रोक लगाउन सक्छ। तर गत आर्थिक वर्षमा भने कसैको पनि लाभांश वितरणमा रोक लगाउन सक्ने आधार छैन। तर बोर्डर लाइनमा भएका बैंकहरुलाई भने लाभांश वितरणका लागि निगरानीमा राख्न सक्छ। 

राष्ट्र बैंकको तथ्यांक अनुसार एनसीसी, एनआईसी एसिया, माछापुच्छ्रे, लक्ष्मी, सिद्धार्थ, सनराइज, प्रभु र सानिमाको सीसीएआर बोर्डर लाइनमा पुगेको छ। उनीहरुको सिसिएआर १० प्रतिशतभन्दा कम रहेको तथ्यांकले देखाएको छ। उनीहरुमाथि राष्ट्र बैंकले निगरानी गरिरहेको छ। यसअघि एनआईसी एसियाले सीसीआर नपुर्‍याएको भन्दै नेपाल राष्ट्र बैंकले उसलाई लाभांश वितरणमा रोक लगाएको थियो।

यो पनि


प्रकाशित: September 21, 2022 | 07:31:28 काठमाडौं, बुधबार, असोज ५, २०७९

तपाईं को प्रतिक्रिया

ट्रेंडिंग

सकियो समानुपातिक मतगणना, तीन दिनमा सिट बाँडफाँट हुने

निर्वाचन आयोगका अनुसार आज साँझ प्रत्यक्ष र समानुपातिक दुवैको गणना सकिएको हो। प्रत्यक्षतर्फको गणना हिजै सकिएको थियो भने समानुपातिक गणना भइरहेको थियो।

जनैसुपारी फिर्ता भएपछि युवतीले त्यागिन् प्राण, परिवारको जाहेरीमा युवक पक्राउ

युवतीको मृत्यु भएसँगै परिवारका सदस्यले घटना शंकास्पद रहेको भन्दै प्रहरीमा जाहेरी दिएका छन्। बुद्धनगर घर भएकी २७ वर्षीया पुष्पा न्यौपानेले सुधन संग्रौलाको घरबाहिर पुगेर साँझ सवा ७ बजे आफूलाई आगो लगाएकी थिइन्। सख्त घाइते भएको अवस्थामा युवतीलाई अस्पताल लगिएको थियो।

सत्ताको राइँदलोमा माओवादी, प्रचण्डलाई प्रधानमन्त्रीको अफर दिएर कांग्रेसबाट छुट्याउने एमाले रणनीति

पार्टी सभापति देउवादेखि महामन्त्री गगन थापासहित आधा दर्जन प्रधानमन्त्रीको आकांक्षी रहेका बेला माओवादीले कांग्रेसभित्रको घरझगडाको फाइदा उठाउन खोजेको राजनीतिक वृत्तमा चर्चा छ।

समानुपातिकको मतगणना मंगलबार सकिने, त्यसपछि के हुन्छ प्रक्रिया?

प्रतिनिधिसभामा सो प्रणालीतर्फ हालसम्म एक करोड चार लाख ३० हजार चार सय ३९ मतगणना सकिएको छ।

आफूलाई निर्णायक दाबी गर्ने माओवादीका तीन दाउ

शनिबार र आइतबार माओवादी मुख्यालय पेरिसडाँडामा बसेको पदाधिकारी बैठकले दुईथरी कुरा बाहिर ल्यायो। पहिलो दिन अर्थात् शनिबारको बैठकमा माओवादीले एमालेसहितका अन्य दलसँग पनि सहकार्य गर्न सकिने कुरा बाहिर ल्यायो। तर आइतबारको बैठकमा भने सो कुरालाई ढाकछोप गरेर वर्तमान सत्ता गठबन्धनकै नेतृत्वमा सरकार बन्नेबारे छलफल भएको बताइयो।

न निर्णय न टेन्डर ! आफ्नै शोरुमबाट वडाध्यक्षका लागि भनेर मेयरले किनिन् १० मोटरसाइकल

करिब ४० लाख रुपैयाँ सरकारी बजेट दुरुपयोग गरी नगर कार्यपालिकामा प्रस्ताव नै नलगी स्वमर्जी मोटरसाइकल किनेपछि मेयर शाही विवादमा तानिएकी छन्।

कांग्रेस केन्द्रीय समिति बैठक बोलाउन नेता महरको माग

नेपाली कांग्रेसका केन्द्रीय सदस्य नैनसिंह महरले कांग्रेसले तत्काल केन्द्रीय समिति बैठक बोलाएर आम निर्वाचनको समीक्षा र गठबन्धन तथा दलभित्र भएका घात-अन्तरघातको छानबिन गर्न माग गरेका छन्।

नेपाल–भारत सीमामा ढुंगा हानाहान

दार्चुलास्थित नेपाल–भारत सीमामा तनाव भएको छ। भारतीय नागरिकले नेपाली नागरिकमाथि ढुंगा प्रहार गरेको बताइएको छ।

संसद्‍मा हुने १२ मध्ये ५ वटाले राष्ट्रिय दलको मान्यता नपाउने

७ वटा दलले समानुपातिकको थ्रेसहोल्ड कटाएर राष्ट्रिय दलको मान्यता पाउने भएका छन् भने पाँच वटा राष्ट्रिय दल नहुने भएका छन् ।

विश्वकपमा मेस्सीले तोडे म्याराडोनाको रेकर्ड

त्यसै क्रममा टिमका लागी एक गोल गरेका अर्जेन्टिनाका कप्तान लियोनेल मेस्सीले आफ्ना देशका लिजेन्ड खेलाडी डिएगो म्याराडोनाको किर्तीमान तोडेका छन्।

थप समाचार

नेपाल समय
बैंक/बिमा

यस्तो छ आजको विनिमय दर, कुन मुद्रा कतिमा हुँदैछ खरिद-बिक्री?

नेपाल राष्ट्र बैंकले बिहीबारका लागि सार्वजनिक गरेको विदेशी मुद्राको विनिमय दर यस प्रकार छ- राष्ट्र बैंकले अमेरिकी डलर एकको खरिद दर अधिकतम १३१ रुपैयाँ ६६ पैसा र बिक्री दर १३२ रुपैयाँ २६ पैसा कायम गरेको छ।
नेपाल समय
बैंक/बिमा

यस्तो छ आजको विनिमय दर, कुन मुद्रा कतिमा हुँदैछ खरिद-बिक्री?

नेपाल राष्ट्र बैंकले बुधबारका लागि सार्वजनिक गरेको विदेशी मुद्राको विनिमय दर यस प्रकार छ- राष्ट्र बैंकले अमेरिकी डलर एकको खरिद दर अधिकतम १३१ रुपैयाँ ८९ पैसा र बिक्री दर १३२ रुपैयाँ ४९ पैसा कायम गरेको छ।
नेपाल समय
बैंक/बिमा

रिलायन्स लाइफको बिमा सचेतना कार्यक्रम

रिलायन्स लाइफ इन्स्योरेन्स बालाजु शाखाद्वारा बीमा सचेतना र साक्षरता कार्यक्रम सम्पन्न भएको छ। उक्त कार्यक्रममा केयू सिटी कलेजमा ११ र १२ कक्षामा अध्ययनरत विद्यार्थीहरुको उल्लेखनीय सहभागिता रहको थियो।
नेपाल समय
बैंक/बिमा

सानिमा बैंकको शैक्षिक कर्जा प्रमाणीकरण क्युआर कोडबाट

सानिमा बैंकले क्यूआर कोड समाहित शैक्षिक कर्जा स्वीकृति पत्र प्रयोगमा ल्याएको छ।
नेपाल समय
बैंक/बिमा

नबिल बैंकलाई भारतको एक्जिम बैंकको ‘व्यापार सहायता कार्यक्रम’ मा सदस्यता

नबिल बैंकले एक्सपोर्ट–इम्पोर्ट बैंक अफ इन्डिया (एक्जिम बैंक) को नयाँ व्यापार सहजीकरण पहल ‘व्यापार सहायता कार्यक्रम (ट्याप)’ अन्तर्गत सदस्य बैंकको मान्यता प्राप्त गरेको छ।

सूचना विभाग दर्ता नं.

८५८-२०७५/७६

सम्पर्क

House -138, Suruchi Marg, New Baneshwor, Kathmandu, Nepal
फोन : +977-1-4790242 / +977-1-4790040
इमेल : nepalsamayanews@gmail.com
  • प्रबन्ध निर्देशक
    तरुणप्रताप शाह
  • प्रधान सम्पादक
    नारायण अमृत
  • महाप्रबन्धक
    जीवन तिम्सिना